Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Posts Tagged ‘Εθνικό Θέατρο’

Περιοχή: οδός Αγίου Κωνσταντίνου 22
Έτος: 1891-1901

eth theatro

Περιγραφή:
Το πρόβλημα της ανυπαρξίας μόνιμου θεάτρου ήταν αντικείμενο συζητήσεων σε όλη τη διάρκεια του 19ου αιώνα και η τελική λύση που δόθηκε, με την ίδρυση του Εθνικού (τότε Βασιλικού) Θεάτρου, προήλθε κυρίως από πρωτοβουλία του Γεωργίου Α’, ο οποίος συνεισέφερε και οικονομικά, ενώ παράλληλα αξιοποιήθηκαν οι προσφορές γνωστών Ελλήνων ομογενών, όπως ο Στέφανος Ράλλης, ο Μ. Κοργιαλένιος, ο Ευγένιος Ευγενίδης, κ.ά. Το μεγαλοπρεπές εκλεκτικιστικό κτίριο της οδού Αγίου Κωνσταντίνου οικοδομήθηκε μεταξύ των ετών 1891-1901, βάσει σχεδίων του αρχιτέκτονα Ernst Ziller (1837-1923), ο οποίος προσπάθησε να διαχειριστεί την έντονη κλίση και το μικρό μέγεθος ενός προβληματικού οικοπέδου (το οποίο αγοράστηκε πανάκριβα από τον ιδιοκτήτη του αυλικό Νικόλαο Θων), δίνοντας με δεξιοτεχνία μια ευφάνταστη λύση που κινείται ρυθμολογικά στο πνεύμα του Γερμανικού νεομπαρόκ. Το κτίριο υπέστη ποικίλες διασκευές στη διάρκεια του 20ού αιώνα, στη διάρκεια των οποίων αφαιρέθηκαν τα έξι αρχαία αγάλματα που υπήρχαν στη στέψη του. Το 1961-1963 επεκτάθηκε, βάσει σχεδίων του αρχιτέκτονα Βασίλειου Δούρου (1904-1981), μέσα στο πνεύμα του Ziller, ενώ πρόσφατα ξεκίνησε μια ακόμη εκτεταμένη ανακαίνισή του.

Ενδεικτική Βιβλιογραφία:
Κ. Η. Μπίρης, Αι Αθήναι από του 19ου εις τον 20ον αιώνα, Αθήνα 1η έκδ. 1966, 3η έκδ. 1996* Ελένη Φεσσά-Εμμανουήλ, Η Αρχιτεκτονική του Νεοελληνικού Θεάτρου (1720-1940), Αθήνα 2001.

Read Full Post »

Της Ηρώς Κουνάδη, στο in2life.gr

1

Πόσο εύκολα θα φανταζόσασταν ότι το Εθνικό Θέατρο έχει υπάρξει τόπος… αιματηρών συρράξεων, με αιτία μια παράστασή του; Πού θα μας στέλνατε αν σας λέγαμε ότι ψάχνουμε να βρούμε το σπίτι του Χαρίλαου Τρικούπη στην Αθήνα; Και πού θα καταφεύγατε αν ζούσατε στην Αθήνα τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, με την ελπίδα να σωθείτε; Πέντε αθηναϊκά κτίρια, με πολύ ενδιαφέρουσες ιστορίες.

Στο Γαλλικό Ινστιτούτο Αθηνών

Τμήμα αρχικά της Γαλλικής Αρχαιολογικής Σχολής, το κτίριο στο 31 της οδού Σίνα, υπήρξε αρχικά σχολείο αρρένων και εν συνεχεία, το 1911, άρχισε να δέχεται και κορίτσια. Υπήρξε κέντρο ελευθερίας στη διάρκεια της Κατοχής, και κατάφερε να φυγαδεύσει αρκετούς έλληνες αντιστασιακούς στο Παρίσι. «Με τις μελανιές μου πήγα στο Γαλλικό Ινστιτούτο, στην οδό Σίνα» γράφει η Ζωρζ Σαρρή στο βιβλίο της «Τότε». «Δεν ήταν η πρώτη φορά που ο Οκτάβ Μερλιέ θα βοηθούσε αντιστασιακούς να γλιτώσουν από εξορίες, φυλακές… Με τη βοήθεια και του Ροζέ Μιλλιέξ, φρόντισε για τα χαρτιά μου. Χρειάστηκε τρεις μήνες για να τα καταφέρει, κι ας ήταν Γάλλος, κι ας είχε τα μέσα». Στα χρόνια του Εμφυλίου που ακολούθησαν, ο Οκτάβ Μερλιέ από την θέση του καθηγητή του Γαλλικού Ινστιτούτου εξασφάλισε 156 υποτροφίες σε έλληνες διανοούμενος. Ο κάθετος στην οδό Σίνα δρόμος, όπως και η Βιβλιοθήκη του Γαλλικού Ινστιτούτου, πήραν το όνομά του.

0

Στο Μέγαρο της Εθνικής Ασφαλιστικής

Το πρωτοποριακό για τα δεδομένα της εποχής του μέγαρο ολοκληρώθηκε το 1938, σε σχέδια των αρχιτεκτόνων Εμμανουήλ Κριεζή και Αν. Μεταξά. Δεν πρόλαβε, όμως, να χρησιμοποιηθεί για πολύ από την Εθνική Ασφαλιστική, καθώς επιτάχθηκε αμέσως μετά την έκρηξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, για να στεγάσει κρατικές υπηρεσίες. Κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής, εγκαταστάθηκε εκεί η Κομαντατούρ: Στον πρώτο όροφο η φρουρά, στους τρεις επόμενους οι διοικητικές υπηρεσίες και στον πέμπτο όροφο το ανακριτικό τμήμα. Το αντιαεροπορικό καταφύγιο στο υπόγειο μετατράπηκε σε κρατητήριο των Ες-Ες. Στον χώρο ιστορικής μνήμης 1941-1944 που λειτουργεί εκεί σήμερα υπάρχουν προσωπικά αντικείμενα των κρατουμένων, σπαρακτικά χαράγματα στους τοίχους, και η ναζιστική σημαία που κυμάτιζε στην οροφή του κτιρίου.

2

Στο Μέγαρο Μελά 

Το εντυπωσιακό μέγαρο της πλατείας Κοτζιά, που περικλείεται από τις οδούς Αιόλου, Σοφοκλέους, Στρέιτ και Κρατίνου, που κτίστηκε το 1874, στέγασε από το 1900 μέχρι το 1973 το Κεντρικό Ταχυδρομείο της Αθήνας. Πριν εγκατασταθεί εδώ, το Κεντρικό Ταχυδρομείο πέρασε από τις οδούς Κυδαθηναίων, Ευριπίδου και Αθηνάς. Ακόμα νωρίτερα, προτού η Αθήνα ανακηρυχθεί πρωτεύουσα του νεοσύστατου ελληνικού κράτους, η αλληλογραφία ερχόταν με πλοία από το Ναύπλιο στον Πειραιά. Εκεί την παραλάμβανε ο υγειονόμος, ο οποίος την προωθούσε στην Αθήνα με έναν φουστανελοφόρο πεζοπόρο. Ο ταχυδρόμος αυτός, όταν έφτανε στην Αθήνα, πήγαινε στο Σταροπάζαρο και ανέβαινε σε ένα σκαμνί ή άδειο κιβώτιο, από το οποίο καλούσε τους παραλήπτες των επιστολών. Τις αζήτητες επιστολές τις έκαιγε στον ίδιο χώρο. Τον Δεκέμβριο του 1834, όταν η Αθήνα απέκτησε τον τίτλο της πρωτεύουσας, τα έπιπλα και τα αρχεία του Γενικού Ταχυδρομείου, που μέχρι τότε βρισκόταν στο Ναύπλιο, μεταφέρθηκαν από τον Πειραιά με καμήλες, άλογα, μουλάρια και γαϊδούρια. Πολλά χρόνια αργότερα, το 1942, οι υπάλληλοι του Γενικού Ταχυδρομείου που στεγαζόταν πια στο Μέγαρο Μελά, κήρυξαν την πρώτη απεργία στη γερμανοκρατούμενη Ευρώπη.

3

Στο Μπάγκειον

Τα δύο δίδυμα ξενοδοχεία της Ομόνοιας, Μπάγκειον και Μέγας Αλέξανδρος, κτίστηκαν στα τέλη της δεκαετίας του 1880 και τις αρχές της δεκαετίας του 1890 σε σχέδια του Ερνέστου Τσίλλερ. Το οικόπεδο του Μέγας Αλέξανδρος ανήκε στον Βορειοηπειρώτη Ιωάννη Μπάγκα, ο οποίος δώρισε εν ζωή ακόμα σχεδόν όλη την περιουσία του στο ελληνικό κράτος –κρατώντας για τη διαβίωσή του ένα μικρό μόνο ποσό, το οποίο πιέστηκε μάλιστα να αυξήσει. Το Μπάγκειον κτίστηκε δίπλα του, σε οικόπεδο ιδιοκτησίας της Μπαγκείου Επιτροπής, με σκοπό να διατίθενται αποκλειστικά σε φιλανθρωπικούς σκοπούς όλα τα έσοδά του. Στην θέση του μέχρι το 1883 βρισκόταν το σπίτι όπου έμενε η οικογένεια Τρικούπη. Το ομώνυμο καφενείο Μπάγκειον υπήρξε στέκι λογοτεχνών, από τα δημοφιλέστερα της εποχής. Τακτικοί θαμώνες του υπήρξαν οι Γιάννης Ρίτσος, Κώστας Βάρναλης, Άγγελος Τερζάκης, Τέλος Άγρας και πολλοί ακόμα. Τα δύο ξενοδοχεία υπέστησαν μεγάλες ζημιές όταν μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο οι Βρετανοί στρατιώτες χρησιμοποίησαν σαν καύσιμη ύλη τα ξύλινα μέρη και τα έπιπλά τους. Το καφενείο Μπάγκειον, πάντως, συνέχισε να λειτουργεί ως τα τέλη της δεκαετίας του 1960.

4

Στο Εθνικό Θέατρο

Το υπέροχα αναγεννησιακό κτίριο του Ερνέστου Τσίλλερ στην οδό Αγίου Κωνσταντίνου στέγασε αρχικά το Βασιλικό Θέατρο, η πολυέξοδη κατασκευή του οποίου επικρίθηκε από τα μέσα και την κοινή γνώμη.

5

Τις πρώτες μέρες λειτουργίας του Βασιλικού Θεάτρου, ο Γεώργιος Σουρής έγραφε στιχάκια σαν αυτά:

– Επήγες στο Βασιλικό;

– Και μ’ ερωτάς, βουβάλι;

– Επήγες ολομόναχος;

– Τι λες; Επήγαν κι άλλοι. Επήγανε κι οι Βασιλείς,

Πήγαν κι οι πρώτοι της Αυλής, Οι Σύμβουλοι του Στέμματος κι όλο τ’ αρχοντολόγι,

Και παλ’ οι καροτσέρηδες βρήκαν μ’ αυτούς τ’ αγώγι

– Φαντάζομαι, βρε Φασουλή, τι θα ‘δες εκεί πέρα

-Μεγάλης συγκινήσεως επίσημος εσπέρα

– Εθαύμασες;

– Ακούς εκεί! Τι λούσα και τι πάστραις!

Ψυχή μου, τι καλοριφέρ, τι σόμπες, τι θερμάστρες!

6

Μέχρι το 1908, τις παραστάσεις μπορούσε κανείς να παρακολουθήσει μόνο με πρόσκληση και επίσημο βραδινό ένδυμα, γεγονός που προκαλούσε μεγάλες αντιδράσεις. Με το Βασιλικό Θέατρο συνδέονται τα επεισόδια που έμειναν γνωστά ως «Ορεστειακά», τα οποία σημειώθηκαν τον Νοέμβριο του 1903. Η μετάφραση αρχαίων θεατρικών κειμένων προκαλούσε την αντίδραση των «γλωσσαμυντόρων» της εποχής, πρωτοστάτης των οποίων υπήρξε ο καθηγητής Γ. Μιστριώτης. Στις 8 Νοεμβρίου του 1803, ενώ παιζόταν η Ορέστεια του Αισχύλου, σε μετάφραση Γ. Σωτηριάδη, φοιτητές του Γ. Μιστριώτη οργάνωσαν διαδήλωση για να διακόψουν την παράσταση, με αιματηρή κατάληξη: Ο στρατός διατάχθηκε να επιβάλλει την τάξη, κατά τις συμπλοκές που ακολούθησαν στη διάλυση των διαδηλωτών κάποιοι στρατιώτες στο φόβο προσβολής τους πυροβόλησαν κατά του πλήθους με συνέπεια να φονευτούν δύο πολίτες και να τραυματιστούν επτά.

Περισσότερα για τα Ορεστειακά, αλλά και την προηγούμενη διαμάχη σχετικά με τις μεταφράσεις στη δημοτική, τα Ευαγγελικά του 1901, έχει η Wikipedia, εδώ.

(*) Οι παραπάνω πληροφορίες προέρχονται από το βιβλίο των Θανάση Γιοχάλα και Τόνιας Καφετζάκη, «Αθήνα- Ιχνηλατώντας την Πόλη με οδηγό την Ιστορία και τη λογοτεχνία», εκδόσεις ΕΣΤΙΑ, 2012

(**) Όλες οι φωτογραφίες από τη σελίδα Η Αθήνα Μέσα στον Χρόνο.

Read Full Post »

Του Δημήτρη Ρηγόπουλου, στη LIFO.

Η αλήθεια είναι ότι αυτό το φθινόπωρο η Αθήνα επιχειρεί μια αρχιτεκτονική ρελάνς, που δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητη. Οk, δεν θα είναι ο Ρέντσο Πιάνο ή η Ζάχα Χαντίντ (για Ζάχα ταξιδέψτε μέχρι τη Ρώμη, όπου τελείωσε, επιτέλους, το ΜΑΧΧΙ), αλλά κοιτάξτε να δείτε. Ή καλύτερα αρχίστε το μέτρημα. Μόλις εγκαινιάστηκε η νέα έδρα του Ινστιτούτου Θερβάντες στην οδό Μητροπόλεως, μέσα στον Οκτώβριο εγκαινιάζονται το νέο συγκρότημα του Εθνικού Θεάτρου (επέκταση, Τσίλερ, όλα μέσα) και η ολοκαίνουργια Ταινιοθήκη (τέρμα η οδός Κανάρη, ζήτω η Ιερά Οδός!), ενώ σειρά παίρνουν το Πολιτιστικό Ίδρυμα του Μιχάλη Κακογιάννη στην Πειραιώς και η Δημοτική Πινακοθήκη στην καρδιά του Μεταξουργείου. Μέχρι τις γιορτές, θα έχουμε και την τελική εικόνα για την πολυαναμενόμενη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών του Ιδρύματος Ωνάση στη λεωφόρο Συγγρού. Στην τελική ευθεία και η αναδιαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου του Βυζαντινού Μουσείου, που θα μας δώσει ένα νέο πάρκο στο κέντρο της πόλης. Υπάρχουν κι άλλα μικρότερα πραγματάκια, όπως για παράδειγμα η ανακαίνιση της πρόσοψης δύο ιστορικών αθηναϊκών θεάτρων, του «Βρετάνια» και του «Θεάτρου Αθηνών» στην οδό Πανεπιστημίου. Για να δούμε τι θα δούμε.

αβραμιωτου

Η νέα Αβραμιώτου

Στη μεταβατική της φάση η Αβραμιώτου -δηλαδή, στη φάση των χαλασμάτων- εξακολουθεί να γοητεύει τα παιδιά της νύχτας, χάρη στα πάρτι που θα διοργανώνονται εκεί στις 11, 19 και 26 Σεπτεμβρίου. Μπουλντόζες και συνεργεία ετοιμάζουν τους νέους χώρους, μακέτες και hi tech τρισδιάστατες εικόνες της τελικής μορφής παρουσιάζονται στους τοίχους και στο πεζοδρόμιο το πάρτι συνεχίζεται με είσοδο ελεύθερη. Αυτά μέχρι τις 10 Οκτώβρη, οπότε θα επιστραφεί στην πόλη, με την νέα της μορφή, η ιστορική στοά που σχεδιάστηκε εκ νέου από την αρχιτεκτονική ομάδα point supreme. Δημιουργούνται ένα utility space για live, σεμινάρια, θεατρικές πράξεις, ένα καφέ με μεγάλη βιβλιοθήκη, ένα μπαρ, γκαλερί και στούντιο για εικαστικούς, designers, αρχιτέκτονες. Φυσικά, θα υπάρχει και ο μεγάλος κήπος πίσω. Οk, όλα αυτά αποφασίστηκαν πολύ πιο εύκολα -και ανώδυνα- από το όνομα του χώρου, που Δευτέρα απόγευμα αποφασίστηκε να είναι 6 DOS (K.I.A.)

ελαις

Ταινιοθήκη της Ελλάδος

Η αλήθεια είναι ότι κοντεύαμε να ξεχάσουμε πως υπήρχε Ταινιοθήκη. Κάτι αφιερώματα στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης κι από δω κι από κει – τι να το κάνεις όταν είσαι άστεγος και δεν έχεις στον ήλιο μοίρα. Να λοιπόν που η «ατυχία» της έξωσης από την ιστορική της έδρα στο Μέγαρο Δεληγιώργη, Κανάρη και Ακαδημίας γωνία, της έκανε καλό. Γιατί μόνο έτσι θα στρωνόταν το ελληνικό κράτος να κάτσει να της βρει καινούργιο σπίτι. Και όχι μόνο το βρήκε (στο παλιό θερινό σινεμά Λαΐς, Ιερά Οδός και Μεγάλου Αλεξάνδρου, σε προμελέτη Νίκου Μπελαβίλα και Βάσως Τροβά), αλλά της το έφτιαξε από την αρχή με όλες τις προδιαγραφές μιας σύγχρονης ευρωπαϊκής cinemateque. Κι εδώ ένα μικρό ρίσκο με την περιοχή (θα την ακολουθήσουν οι παλιοί αφοσιωμένοι σινεφίλ τουκέντρου;), αλλά το μεγάλο στοίχημα είναι να κερδηθεί ένα νέο κοινό, που ούτε είχε πατήσει ποτέ στην οδό Κανάρη. Εγκαίνια την 1η Οκτωβρίου.

εθνικο θεατρο

Εθνικό Θέατρο

Από την οδό Αγίου Κωνσταντίνου, εκεί που στέκεται αγέρωχο και γεμάτο ήρεμη αυτοπεποίθηση το νεοκλασικό διαμάντι του Ερνέστου Τσίλερ, δεν παίρνεις εύκολα χαμπάρι τη μικρή επανάσταση που έζησε τα τελευταία χρόνια η ιστορική έδρα του Εθνικού. Κάντε τον κόπο να πάτε από πίσω για να θαυμάσετε την επέκταση του νέου συγκροτήματος. Μορφολογικά υπάρχει μια συνάφεια, ας πούμε ότι οι μελετητές (Στούντιο 75) προσπάθησαν να φανταστούν τι θα έκανε ο Τσίλερ το 2010. Η διαφοροποίηση στο χρώμα διαλύει κάθε υποψία σύγχυσης και γενικά το γλυκό δένει όμορφα. Αλλά και να μην έδενε τόσο καλά, είμαστε τόσο ευτυχισμένοι που θα βλέπουμε καλές παραστάσεις σε υπερσύγχρονες εγκαταστάσεις, που είμαστε έτοιμοι να συγχωρέσουμε πολλά. Ερωτηματικό το πώς θα επηρεάσει η επαναλειτουργία του συγκροτήματος τη δύσκολη πραγματικότητα της ευρύτερης περιοχής. Ας ελπίσουμε η επιρροή να είναι από το Εθνικό προς τη γειτονιά και όχι το αντίστροφο. Εγκαίνια με το Πουθενά στις 14 Οκτωβρίου.

δημοτικη πινακοθηκη

Δημοτική Πινακοθήκη

Λίγοι γνωρίζουν τι θησαυρούς κρύβουν οι συλλογές του Δήμου Αθηναίων, ίσως γιατί ποτέ δεν περάσαμε το κατώφλι του παλιού Δημοτικού Βρεφοκομείου στην οδό Πειραιώς. Κανείς δεν μπορεί να ξέρει τι έφταιξε και η Δημοτική Πινακοθήκη δεν είχε τη θέση που θεωρητικά θα μπορούσε να διεκδικήσει. Όλα όμως μπορούν να αλλάξουν τώρα που το συγκρότημα του Μεταξουργείου (πώς πήρε το όνομά της η γειτονιά;) ανακατασκευάζεται (μελέτη: Στούντιο 75) για να δώσει νέα ορμή στη Δημοτική Πινακοθήκη. Με πιο πολλά τετραγωνικά στη διάθεσή της και το momentum της νέας αρχής δεν θα έχει καμία δικαιολογία αν δεν τα καταφέρει. Ενα νέο κτίριο κατασκευάζεται εκεί όπου βρίσκονταν μέχρι πρόσφατα οι κατεδαφισμένες πια αποθήκες Κοτοπούλη. Εγκαίνια μέσα στο 2010.

μιχ. κακογιαννης

Πολιτιστικό Ίδρυμα «Μιχάλης Κακογιάννης»

Νέα άφιξη για την οδό Πειραιώς για το ίδρυμα του Ελληνοκύπριου σκηνοθέτη, που θα έχει διττό ρόλο, εκπαιδευτικό και καθαρά καλλιτεχνικό. Δυστυχώς, η δυνατή αρχιτεκτονική χειρονομία της πρόσοψης χάνεται λίγο ανάμεσα σε επιγραφές, κακά κτίρια της δεκαετίας του ’70. Το συγκρότημα περιλαμβάνει θέατρο 314 θέσεων, κινηματογράφο 115 θέσεων, πειραματικό κινηματογράφο 68 θέσεων, εκθεσιακό χώρο, εστιατόριο, γραφεία, καθώς και 53 υπόγειες θέσεις στάθμευσης. Τη μελέτη υπογράφει το γραφείο του Βασίλη Σγούτα.

στεγη γραμματων και τεχνων

Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών

Αυτή η λευκή κουρτίνα από οριζόντια μάρμαρα που θα μας βάζει «μέσα» στο κτίριο αρχίζει και αποκαλύπτεται μέρα με τη μέρα, όσο πλησιάζουμε στο τέλος των εργασιών για το νέο καμάρι του Ιδρύματος Ωνάση. Έχουμε καιρό μέχρι τότε (τα εγκαίνια τον Νοέμβριο του 2010 με τους «Διάλογους των Αθηνών», ένα διεθνές συμπόσιο υψηλών φιλοδοξιών και διεθνούς εκτοπίσματος), αλλά τίποτα δεν σας εμποδίζει να κατεβείτε νωχελικά τη λεωφόρο Συγγρού για να χαζέψετε το καινούργιο της απόκτημα. Αρχικά, είχαμε πιστέψει ότι έχουμε να κάνουμε με το αντίπαλον δέος του Μεγάρου Μουσικής, αλλά, όπως δείχνουν τα πράγματα, καμία σχέση. Ή καλύτερα, μικρή σχέση. Οι υποδομές, υποδομές, φυσικά: δύο αίθουσες 900 και 220 θέσεων, εκθεσιακός χώρος, υπαίθριο θέατρο, ηλεκτρονική βιβλιοθήκη, στούντιο επαγγελματικών ηχογραφήσεων και εστιατόριο με θέα στην Ακρόπολη. Γαλλικής εμπνεύσεως τα αρχιτεκτοινκά της υπόθεσης, από το γραφείο Architecture Studio.

θερβαντες

Η πρώτη αρχιτεκτονική άφιξη: Ινστιτούτο Θερβάντες

Το προπύργιο του ισπανόφωνου πολιτισμού στην Αθήνα διείσδυσε στον πυρήνα του αστικού κέντρου, αφού 1 Σεπτεμβρίου στεγάζεται στην οδό Μητροπόλεως 23. Το μικρό διατηρητέο του 1900 (με βάθος μόλις 8 μέτρα και το μεγάλο οικόπεδο πίσω απ΄ αυτό, πέρασε στην ιδιοκτησία της ισπανικής πρεσβείας, με σκοπό να στεγαστεί το ανανεωμένο και σαφώς διευρυμένων δραστηριοτήτων Ινστιτούτο. Τις εργασίες ανέλαβε η τεχνική εταιρεία Μπαρμπαλιά και την αρχιτεκτονική μελέτη είχε η Ειρήνη Κυριακίδου που φρόντισε να διατηρηθεί ο διαχωρισμός κτιρίου αιθρίου. Έτσι μπροστά υπάρχει το διατηρητέο κτίριο και στο πίσω χώρο δημιουργήθηκε το νέο κτίριο με το μεγάλο αίθριο που καλύπτεται από πλέξιγκλας. Το Ινστιτούτο έχει 4 ορόφους, 3 υπόγεια, 14 αίθουσες διδασκαλίας εκθεσιακό χώρο 200 τ.μ., όπου θα φιλοξενηθεί στις αρχές Οκτωβρίου η μεγάλη έκθεση για τον Νταλί. Υπάρχει η σκέψη στην ταράτσα να λειτουργεί κατά τους καλοκαιρινούς μήνες θερινός κινηματογράφος. (Κ.Ι.Α.)

Read Full Post »

Tου Δημήτρη Ρηγόπουλου, στην Καθημερινή.

Αν δεν σας βγάλει ο δρόμος σας από τη γειτονιά του νέου Μουσείου (ένα είναι το «νέο Μουσείο», θα περάσουν πολλά χρόνια για να αμφισβητηθεί ο αυτοματοποιημένος συνειρμός των δύο αυτών λέξεων) η Αθήνα εξακολουθεί να δίνει την εντύπωση μιας ακίνητης πόλης. Ελάχιστες νέες παραστάσεις εμπλουτίζουν την αστική της εικονογραφία. Ισως φταίει η καθημερινή μας τριβή μαζί της. Ανθρωποι που διατηρούν αραιότερη επαφή (συνήθως ξένοι τουρίστες) αναγνωρίζουν και (συνήθως) καλωσορίζουν τις αλλαγές προς το καλύτερο. Σπάνια, όμως, αυτές οι αλλαγές έχουν να κάνουν με την αρχιτεκτονική της ανανέωση. Αφορούν περισσότερο σε έργα υποδομής και στην αίσθηση μιας νεοαποκτημένης ευημερίας, όπως καθρεφτίζεται στους δείκτες της υπερκατανάλωσης, τουλάχιστον προ της κρίσης.

Το Μουσείο της Ακρόπολης, με το συμβολικό και αρχιτεκτονικό του εκτόπισμα, έσωσε κάπως τα προσχήματα. Το ίδιο θα συμβεί όταν ο Ιταλός αρχιτέκτονας δώσει στη δημοσιότητα τα τελικά του σχέδια για το Πολιτιστικό και Εκπαιδευτικό Πάρκο «Σταύριος Νιάρχος» στο Δέλτα Φαλήρου.

Η πεσιμιστική εισαγωγή αντανακλά μια αθηναϊκή αδυναμία που έχει να κάνει και με την κοινωνικο-οικονομική πραγματικότητα της πόλης, αλλά ταυτόχρονα αφήνει χώρο σε περισσότερο αισιόδοξες σκέψεις, αφού τους επόμενους μήνες μάς περιμένει μια σειρά από εγκαίνια σημαντικών πολιτιστικών υποδομών.

Ενας άτυπος ανταγωνισμός ανάμεσα σε κοινωφελή ιδιωτικά ιδρύματα (Ωνάση, Νιάρχου, Μείζονος Ελληνισμού) έχει οδηγήσει στην εκπόνηση εξαιρετικά σημαντικών projects, με την αρχιτεκτονική να παίζει τον ρόλο που της αναλογεί.

Τα Ιδρύματα Ωνάση και Νιάρχου κατέληξαν σε μεγάλα, αναγνωρισμένα γραφεία του εξωτερικού ύστερα από σχετικούς διαγωνισμούς (τους Γάλλους του «Architecture Studio» το πρώτο, τον «σταρ» Ρέντσο Πιάνο το δεύτερο), ενώ το Ιδρυμα Μείζονος Ελληνισμού επιμένει στην ελληνική «αγορά», με τα μέχρι στιγμής αποτελέσματα να το δικαιώνουν. Ταυτόχρονα, το υπουργείο Πολιτισμού βρίσκεται σε ιδιαίτερη κινητικότητα προωθώντας μια σειρά από μικρότερα και μεγαλύτερα κατασκευαστικά έργα που εκσυγχρονίζουν τις υποδομές μεγάλων πολιτιστικών οργανισμών (Εθνικό Θέατρο, Ταινιοθήκη της Ελλάδος, Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, επέκταση Εθνικής Πινακοθήκης, επέκταση Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, αποκατάσταση «Ακροπόλ Παλάς» κ.ά.). Σήμερα, η «Κ» χαρτογραφεί την Αθήνα των επόμενων 12 μηνών, παρουσιάζοντας εκείνα τα έργα που είτε πλησιάζουν στο τέλος τους είτε αναμένεται να ολοκληρωθούν στο ίδιο διάστημα.

Ταινιοθήκη της Ελλάδος

Για την 1η Οκτωβρίου προγραμματίζονται τα εγκαίνια των νέων εγκαταστάσεων της Ταινιοθήκης της Ελλάδος στην Ιερά Οδό. Μακριά από την ακατάλληλη ιστορική της έδρα, στο Μέγαρο Δεληγιώργη της οδού Κανάρη, η Ταινιοθήκη έχει όλες τις δυνατότητες να δημιουργήσει έναν πολιτιστικό πόλο που θα συνδυάζει διαφορετικές δράσεις, από την εκπαίδευση έως την αναψυχή, και θα απευθύνεται όχι μόνο στους «σινεφίλ», αλλά και σε ένα ευρύτερο κοινό, μαθητές και σπουδαστές, ερευνητές, επαγγελματίες. Η νέα Ταινιοθήκη (προμελέτη: Νίκος Μπελαβίλας, Βάσω Τροβά) κατασκευάστηκε στο κέλυφος ενός παλιού θερινού κινηματογράφου του Μεταξουργείου με απλές μοντερνίστικες γραμμές.

Δημοτική Πινακοθήκη
Μέσα στην επόμενη χρονιά θα ολοκληρωθούν από τον Δήμο Αθηναίων οι εργασίες μετασκευής του ιστορικού, πλινθόχτιστου συγκροτήματος του Μεταξουργείου σε νέα έδρα της Δημοτικής Πινακοθήκης. Πρόκειται για τη διώροφη μονάδα επεξεργασίας μεταξιού των μέσων του 19ου αιώνα που έδωσε το όνομά της στην παλιά αυτή αθηναϊκή συνοικία και η οποία αγοράστηκε από τον Δήμο της Αθήνας το 1993. Οι εργασίες βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη και με το τέλος τους θα αλλάξουν τη φυσιογνωμία όχι μόνο της πλατείας Αυδή όπου βρίσκεται, αλλά και ολόκληρης της περιοχής. Είναι η μεγάλη ευκαιρία για την ίδια τη Δημοτική Πινακοθήκη να ανανέωσει το προφίλ της που εδώ και πολλές δεκαετίες στεγαζόταν στο κτίριο του παλιού Βρεφοκομείου στην οδό Πειραιώς. Υπενθυμίζουμε ότι ο Δήμος Αθηναίων κατέχει μια ιδιαίτερα πλούσια συλλογή έργων ελληνικής ζωγραφικής και η μετεγκατάσταση της Πινακοθήκης σ’ ένα μεγαλύτερο και πιο σύγχρονο χώρο θα συμβάλει στη καλύτερη ανάδειξή της. Δίπλα στο Μεταξουργείο κατασκευάζεται νέο κτίριο στη θέση της αποθήκης Κοτοπούλη, χωρίς αυτή τη στιγμή να γνωρίζουμε την ακριβή χρήση του. Τη μελέτη εφαρμογής έχει εκπονήσει το αρχιτεκτονικό γραφείο «Στούντιο 75».
Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών
Αυτές τις ημέρες, παίρνει την τελική του μορφή το νέο λαμπρό απόκτημα της λεωφόρου Συγγρού και, φυσικά, του Κοινωφελούς Ιδρύματος «Αλέξανδρος Ωνάσης». Κι αυτό γιατί έχει ξεκινήσει η τοποθέτηση των οριζόντιων λωρίδων από μάρμαρο που θα «ντύσουν» το παραλληλόγραμμο κτίριο. Η ιδιότυπη αυτή μαρμάρινη «κουρτίνα» θα επιτρέπει την οπτική επαφή με το εσωτερικό του κτιρίου, κυρίως κατά τις νυχτερινές ώρες. Ως προς τον εξοπλισμό της Στέγης, αυτός περιλαμβάνει δύο αίθουσες 900 και 220 θέσεων, εκθεσιακό χώρο, υπαίθριο θέατρο, ηλεκτρονική βιβλιοθήκη, στούντιο επαγγελματικών ηχογραφήσεων και εστιατόριο με θέα στην Ακρόπολη. Σε λειτουργία από τον Νοέμβριο του 2010.
Ιδρυμα «Μιχάλης Κακογιάννης»
Σχεδόν έτοιμο το κτίριο, την αρχιτεκτονική μελέτη του οποίου υπογράφει το γραφείο του Βασίλη Σγούτα. Δύσκολο έργο για τους αρχιτέκτονες αν λάβει κανείς υπόψη του την εξαιρετικά άνιση εικόνα του άμεσου αστικού περιβάλλοντος στην οδό Πειραιώς, πολύ κοντά στον κόμβο της οδού Χαμοστέρνας. Το συγκρότημα περιλαμβάνει θέατρο 314 θέσεων, κινηματογράφο 115 θέσεων, πειραματικό κινηματογράφο 68 θέσεων, εκθεσιακό χώρο, εστιατόριο, γραφεία, καθώς και 53 υπόγειες θέσεις στάθμευσης.
Εθνικό Θέατρο
Με τον Δημήτρη Παπαϊωάννου και το νέο του εγχείρημα, το «Πουθενά», εγκαινιάζεται στις 7 Οκτωβρίου η πλήρως ανακαινισμένη Κεντρική Σκηνή του ιστορικού κτιρίου του Εθνικού Θεάτρου στην οδό Αγίου Κωνσταντίνου. Πρόκειται για τη ληξιαρχική πράξη γέννησης μιας νέας εποχής για το Εθνικό Θέατρο, καθώς, εκτός από την εκ βάθρων ανακαίνιση του κτιρίου του Ερνεστ Τσίλερ, υπήρξε επέκταση του συγκροτήματος και επομένως θεαματική αύξηση της κτιριακής του υποδομής. Μια πρώτη ιδέα πήραμε με τη λειτουργία της Νέας Σκηνής τον χειμώνα που μας πέρασε, αλλά η ουσιαστική έναρξη γίνεται φέτος (αρχιτεκτονική μελέτη: Στούντιο 75).
Μετ’ εμποδίων τα έργα στο Φιξ
Κάτι δεν πηγαίνει καλά στου Φιξ, εκεί όπου κανονικά οι εργασίες ανακατασκευής της παλιάς ζυθοποιίας για να στεγάσει μόνιμα το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης θα έπρεπε να έφταναν στο τέλος τους, σύμφωνα με τη σύμβαση που υπέγραψε η ανάδοχος εταιρεία (ΒΙΟΤΕΡ). Ηταν 26 Ιουνίου του 2007, όταν στη διάρκεια μιας πανηγυρικής εκδήλωσης, παρουσία του τότε υπουργού Πολιτισμού Γιώργου Βουλγαράκη, όλοι έδιναν ραντεβού σε δύο χρόνια για τα εγκαίνια. Μπήκαμε στον Αύγουστο και μόνο εγκαίνια δεν υπάρχουν στον ορίζοντα. Οι εργασίες ξεκίνησαν στην ώρα τους, τον Ιούλιο του 2007, το πρόβλημα με την αποκάλυψη αμιάντου ξεπεράστηκε, αλλά η πρόοδος στο κατασκευαστικό κομμάτι είναι μικρή. Το πρόβλημα είναι πασιφανές, αλλά ουδείς φαίνεται να ασχολείται. Το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης εξακολουθεί να φιλοξενείται προσωρινά στο Ωδείο Αθηνών, αναμένοντας το τέλος των έργων. Μάλλον είναι η ώρα να ακούσουμε κάτι από τον πλέον αρμόδιο, τον κ. Αντώνη Σαμαρά.

Read Full Post »