Ο κρυφός πόλεμος της κτηματαγοράς στο Μεταξουργείο

Οι περιοχές γύρω από την Ομόνοια και την οδό Πειραιώς μαγνητίζουν τους Αθηναίους που σιγά σιγά επιστρέφουν στο κέντρο.

Του Προκόπη Γιογιακά, στα Νέα

«Πουθενά αλλού στο κέντρο της Αθήνας δεν μπορείς να βρεις τόσο μεγάλους χώρους σε λογικές τιμές. Εδώ υπάρχει ακόμη η έννοια της γειτονιάς και έχεις τα πάντα στα πόδια σου χωρίς να χρειάζεσαι να χρησιμοποιείς αυτοκίνητο». Η 43χρονη Ρεβέκκα Καμχή διατηρεί γκαλερί επί της οδού Λεωνίδου 9 στο Μεταξουργείο. Στον ίδιο χώρο τού παλιού νεοκλασικού στεγάζεται και ο χώρος όπου μένει. «Μου αρέσει ο φοίνικας που υπάρχει στην εσωτερική αυλή όπου παίζει η 5χρονη κόρη μου, τα κεραμίδια στη σκεπή. Το Μεταξουργείο έχει πολλά άδεια ανεκμετάλλευτα κτίρια, έχει καλή ρυμοτομία και δεν είναι μπουκωμένο, όπως άλλες περιοχές της Αθήνας. Βέβαια, δεν είναι όλα ρόδινα. Υπάρχουν πολλοί οίκοι ανοχής με ό,τι αυτό συνεπάγεται, αλλά και πολλοί άνεργοι…». 

tanea1

Στην περιοχή, η αξία των ακινήτων εκτινάχθηκε στα ύψη την τελευταία πενταετία. Από 1.700 έως 1.800 ευρώ το τετραγωνικό που πωλούνταν τα διαμερίσματα το 2003 σήμερα έφτασαν τα 2.500- 4.000. «Αντίφαση» είναι η λέξη που χαρακτηρίζει το σύγχρονο Μεταξουργείο. Τα παλιά σπίτια με τις αυλές μπερδεύονται με τις μαρκίζες των θεάτρων, τους οίκους ανοχής, τα κινέζικα εστιατόρια και μαγαζιά, που δίνουν το δικό τους ιδιαίτερο στίγμα στην περιοχή και, τις υπερσύγχρονες κατοικίες. Λίγα μέτρα πιο κάτω από την γκαλερί της κ. Καμχή, στο τετράγωνο που περικλείεται από τους δρόμους Μυλλέρου-Γερμανικού- Μαραθώνος- Λεωνίδου, σε απόσταση 800 μέτρων από την Ομόνοια, κατασκευάζεται ένα τετραώροφο συγκρότημα με 40 διαμερίσματα (από 60 έως 195 τετραγωνικά μέτρα) που κοστίζουν από 230.000 έως 850.000 ευρώ. Το συγκρότημα διαθέτει μεταξύ άλλων βιοκλιματική στέγη, αυτόνομη θέρμανση με φυσικό αέριο και αίθριο. 

Τo Μεταξουργείο και ο Κεραμεικός είναι ένα κράμα φτώχειας, εναλλακτικής κουλτούρας και ελιτίστικης αισθητικής. Κι αυτό, πέρα από τους ανθρώπους, φαίνεται στις κατασκευές. Για την ανέγερση του συγκροτήματος έγινε, όπως λέει στα «ΝΕΑ» η αρχιτέκτων (εκπρόσωπος της εταιρείας στην επιτροπή αξιολόγησης) κ. Μαρία- Ρίτα Κάμπα, «για πρώτη φορά σε ιδιωτικό έργο ευρωπαϊκός αρχιτεκτονικός διαγωνισμός με 102 συμμετοχές». 

Ένας από αυτούς που αγόρασαν κατοικία στο συγκρότημα είναι και ο 70χρονος αρχιτέκτονας κ. Κυριάκος Κυριακίδης που μένει στο Χαλάνδρι. «Έχει ανοίξει πλέον ο δρόμος για την επιστροφή στο κέντρο. Εδώ υπάρχει η αίσθηση της γειτονιάς», λέει. «Το κέντρο ποτέ του δεν έχασε την αισθητική και την κουλτούρα του».

«Κρυφός χάρτης». Τον νέο κρυφό χάρτη της κτηματαγοράς διαμορφώνουν σήμερα το Μεταξουργείο, του Ψυρή, ο Βοτανικός, το Γκάζι, ο Κεραμεικός. Την εξάδα συμπληρώνει δειλά δειλά και η Ακαδημία Πλάτωνος, με μεγάλο ατού την εδώ και χρόνια σχεδιαζόμενη ενοποίηση των αρχαιολογικών χώρων που αναμένεται να δώσει το περισσότερο πράσινο από τις υπόλοιπες πέντε περιοχές. Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι στην Ακαδημία Πλάτωνος πριν από 5 χρόνια τα διαμερίσματα πωλούνταν γύρω στα 2.200 ευρώ το τετραγωνικό και σήμερα πωλούνται από 2.800 έως 3.000. Πόλο έλξης για την ανάπτυξη της κατοικίας σε αυτές τις περιοχές αποτελούν και οι σταθμοί του Μετρό. Όπως εξηγεί στα «ΝΕΑ» η επικεφαλής της Μονάδας Υποστήριξης και Αξιολόγησης (ΜΥΑ) του Δήμου Αθηναίων τοπογράφος κ. Τασία Λαγουδάκη, «οι νέες περιοχές του κέντρου που έχουν όλες τις προοπτικές για τη δημιουργία κατοικίας απλώνονται μεταξύ των δυο κέντρων της Αθήνας: του νέου επιχειρηματικού που δημιουργείται στον Ελαιώνα και του ιστορικού που θα αλληλοσυμπληρώνονται. Προς αυτή την κατεύθυνση κινείται και η σχεδιαζόμενη από τον δήμο πεζοδρόμηση της οδού Αθηνάς, αλλά και η χρησιμοποίηση υλικών στους υπό ανάπλαση δρόμους με μικρή απορροφητικότητα της ηλιακής ενέργειας προκειμένου να αλλάξει το μικροκλίμα της περιοχής». 

Σχέδιο αξιοποίησης. Την ίδια ώρα, στον Δήμο Αθηναίων επεξεργάζονται σχέδιο (θα ανακοινωθεί τον ερχόμενο μήνα) για την αξιοποίηση των εγκαταλελειμμένων κτιρίων στο Μεταξουργείο και του Ψυρρή ελαχιστοποιώντας έτσι την γραφειοκρατία που αποτρέπει τώρα τους ιδιοκτήτες να κάνουν την παραμικρή επένδυση για την ανακαίνισή τους. Σήμερα, έχουν καταγραφεί 211 εγκαταλελειμμένα σπίτια στο Μεταξουργείο και 110 στου Ψυρρή. 

Η ανασφάλεια έδιωξε τους κατοίκους

O κ. Παναγιώτης Γεωργακόπουλος, πρώην πρόεδρος του Συλλόγου Αρχιτεκτόνων Ελλάδας, επισημαίνει ότι «εξαιτίας της ανασφάλειας που υπάρχει από την ελλιπή αστυνόμευση σε πολλές περιοχές του κέντρου, το πρώτο κύμα της επιστροφής σταμάτησε πριν από περίπου 4 χρόνια. Τότε, πολλές κατασκευαστικές εταιρείες αγόρασαν πολύ φθηνά οικόπεδα και κτίρια, με συνέπεια σήμερα να πωλούν πολύ ακριβά». Όπως υποστηρίζει η αρχιτέκτων και μέλος του Δικτύου Νομαδικής Αρχιτεκτονικής κ. Ελένη Τζιρτζιλάκη, «η φυσιογνωμία του κέντρου αλλάζει βίαια από τα παιχνίδια του real estate, με συνέπεια να μετατρέπεται περιοχή για λίγους. Προς αυτή την κατεύθυνση κινείται και όλη η ιστορία για το αν είναι επικίνδυνο ή όχι το κέντρο τη νύχτα από μετανάστες και τοξικομανείς που αποτελούν τις κύριες αιτίες απομάκρυνσης πολλών κατοίκων».   

Από τον Δήμο Αθηναίων επισημαίνουν ότι οι μετανάστες ήρθαν στο κέντρο με τη μαζική έξοδο- κυρίως τη δεκαετία του ΄90-των Αθηναίων προς τα προάστια, αφού βρήκαν φθηνά σπίτια. «Η μόνη λύση να λυθεί η παραβατικότητα είναι να γυρίσει ο κόσμος στο κέντρο και να φωταγωγηθούν οι γειτονιές», συμπληρώνει η κ. Τασία Λαγουδάκη. 

Η οικονομία προδιαγράφει το πολεοδομικό μοντέλο

Σύμφωνα με τον αντιπρύτανη του ΕΜΠ, καθηγητή Πολεοδομίας κ. Γιάννη Πολύζο, «η οικονομία είναι αυτή που σήμερα δημιουργεί τις κατάλληλες- ή αναγκαίες συνθήκες- για την επιστροφή της κατοικίας στην πόλη». Όπως λέει: «Τη δεκαετία τού ΄80, που όλοι έφευγαν για τα προάστια, χρειαζόμουν 15 λεπτά για να φθάσω από το Σύνταγμα στα Μελίσσια, όπου μένω.   

Σήμερα, θέλω τουλάχιστον μία ώρα. Έτσι, ο κόσμος λαμβάνει υπόψη του την απώλεια χρόνου, τα ατελείωτα μποτιλιαρίσματα, την αύξηση της τιμής της βενζίνης και βρίσκει πιο συμφέρον να μένει στο κέντρο και να κινείται με τα πόδια». 

Η αρχή έγινε από τα παλιά βιομηχανικά κτίρια- και αποθήκες- που μπήκαν στο στόχαστρο των επενδυτών στην αγορά ακινήτων. 

Μετράπηκαν σε σύγχρονα loft και μοσχοπουλιούνταιακόμη και έως 8.000 το τετραγωνικό (!)- κυρίως σε εργένηδες, ζευγάρια χωρίς παιδιά- επειδή διαθέτουν μόνο ένα υπνοδωμάτιο- και καλλιτέχνες. Τώρα, η επιστροφή αρχίζει σιγά σιγά να αφορά και οικογένειες, γι΄ αυτό και κατασκευάζονται συγκροτήματα με κλασικές κατοικίες και όχι μόνο με lofts, όπως γινόταν μέχρι πρότινος. Όπως εξηγούν στελέχη κατασκευαστικών εταιρειών «για να προσελκύσεις κόσμο και να έχεις κέρδος πρέπει να πουλήσεις ένα ιδιαίτερο προϊόν. Έτσι εξηγούνται οι υπερκατασκευές μέσα στις φτωχές γειτονιές. Όμως η… τρέλα κοστίζει, γι΄ αυτό και είναι τόσο ακριβά». Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Συλλόγου Μεσιτών Αθήνας κ. Γιάννη Ρεβύθη «οι τιμές πλέον είναι εξωπραγματικά υψηλές και, παρά το γεγονός ότι όλοι φωνάζουν, δεν πέφτουν». 

Αλλάζει ο χάρτης της αγοράς ακινήτων

Του Γιάννη Σιώτου, από την Καθημερινή

«Η ελληνική αγορά ακινήτων βρίσκεται σε μία καμπή. Κανείς δεν μπορεί να προβλέψει με σιγουριά πώς θα είναι η επόμενη μέρα. Εκείνο όμως για το οποίο μπορεί να στοιχηματίσει είναι ότι θα είναι διαφορετική».

Με τον λακωνικό αυτό τρόπο κορυφαίο στέλεχος της αγοράς ακινήτων έδωσε το στίγμα των ανακατατάξεων που κυοφορούνται την περίοδο αυτή στην αγορά.

Νέες περιοχές κατοικίας δημιουργούνται, νέες δραστηριότητες αναδεικνύονται, αγορές «πεθαίνουν» και όλα αυτά σε ένα περιβάλλον υψηλής αβεβαιότητας τόσο ως προς τις χωροταξικές ρυθμίσεις όσο και ως προς το γενικότερο οικονομικό περιβάλλον. Σε ένα τέτοιο ρευστό σκηνικό τα μοναδικά δεδομένα είναι ότι η διεθνής οικονομία βρίσκεται σε φάση ανόδου των επιτοκίων, γεγονός που ήδη έχει επηρεάσει την αγορά των ΗΠΑ, ενώ στην Ευρώπη η ισπανική αγορά έχει βρεθεί σε κατάσταση έντονου προβληματισμού.

Οι περισσότεροι αναλυτές της αγοράς θεωρούν ότι η επόμενη τριετία θα «σημαδευτεί» από την:

– Ενίσχυση των εμπορικών κέντρων η οποία θα συνδυάζεται και με τη γεωγραφική και χωροταξική αποκέντρωση.

– Ενίσχυση των εμπορικών δρόμων με την ταυτόχρονη υποβάθμιση των περιφερειακών τους αγορών.

– Αύξηση της ζήτησης για σύγχρονους γραφειακούς χώρους με την παράλληλη υποβάθμιση των μικρών γραφείων σε κτίρια μεγάλης ηλικίας που βρίσκονται στους κεντρικούς πυρήνες της πρωτεύουσας αλλά και στη Θεσσαλονίκη.

– Στροφή του αγοραστικού ενδιαφέροντος στην αγορά κατοικίας σε νέες περιοχές, οι οποίες θα χαρακτηρίζονται από τις σύγχρονες υποδομές σε οδικά δίκτυα και σε μεταφορές καθώς και από το χαμηλό κόστος γης.

Κοινή συνισταμένη των προβλέψεων όλων των αναλυτών είναι η προσδοκία για ενίσχυση του ειδικού βάρους της εξοχικής κατοικίας στην αγορά ακινήτων καθώς και των αστικών κέντρων της περιφέρειας.

«Η ενίσχυση των εμπορικών κέντρων στη περιφέρεια είναι η επόμενη “κίνηση” της αγοράς. Το κριτήριο που θα καθορίσει τις επενδυτικές και τις γεωγραφικές επιλογές θα είναι οι δημογραφικές εξελίξεις». επισημαίνει ο κ. Α. Ζαμπέλης διευθύνων σύμβουλος της Εμπορικής Real Estate και με την άποψη αυτή συντάσσεται και ο κ. Α. Λεούσης εντεταλμένος σύμβουλος της ALPHA Αστικά Ακίνητα ο οποίος συμπληρώνει: «στους εμπορικούς δρόμους υψηλής προβολής δεν πρόκειται να σημειωθεί κάμψη της ζήτησης. Αντίθετα, το πρόβλημα που έχει εντοπισθεί σε περιφερειακούς δρόμους δεν φαίνεται να αμβλύνεται».

«Στα επόμενα χρόνια θα γίνει μάχη των δύο μοντέλων εμπορικής ανάπτυξης. Του μοντέλου του δρόμου υψηλής εμπορικότητας και των εμπορικών κέντρων. Αυτό δεν σημαίνει ότι στο τέλος θα υπάρξουν νικητές ή ηττημένοι. Αυτό που είναι σίγουρο είναι ότι η σημερινή εικόνα της αγοράς θα είναι πολύ διαφορετική», σημείωνε χαρακτηριστικά ο Δρ Αρ. Καρυτινός της EFG ΕUROBANK και συμπλήρωσε ότι ήδη οι αποδόσεις των συγκεκριμένων επενδύσεων που κινούνται στα επίπεδα του 5-6% (καταστήματα σε δρόμους υψηλής προβολής) και στο 6-7% (εμπορικά κέντρα) έχουν προσεγγίσει τις αντίστοιχες ευρωπαϊκές και δεν προβλέπονται ιδιαίτερες διαφοροποιήσεις στα επόμενα χρόνια.

Oι εξελίξεις που καταγράφονται στην αγορά φαίνεται ότι δικαιώνουν τις προβλέψεις αυτές. Από πρόσφατη έρευνα που επικεντρώθηκε στη διαθεσιμότητα εμπορικών καταστημάτων σε δήμους και συνοικίες υψηλής εμπορικής δραστηριότητας προέκυψε ότι τελικά τα μεγάλα εμπορικά κέντρα «κτύπησαν» κυρίως εμπορικές επιχειρήσεις που βρίσκονται σε περιοχές χαμηλότερης προβολής. Για παράδειγμα, στους εμπορικούς δρόμους του Χαλανδρίου και του Αμαρουσίου το ποσοστό αδιάθετων καταστημάτων στους πολύ εμπορικούς δρόμους είναι 4% και 6% αντίστοιχα. Αντίθετα, στους παράπλευρους εμπορικούς δρόμους η διαθεσιμότητα μπορεί να ξεπερνά το 20%.

Το πρόβλημα γίνεται ιδιαίτερα έντονο στο κέντρο της πρωτεύουσας όπου η εικόνα μπορεί να αλλάζει μόνο από δρόμο σε δρόμο αλλά και από τετράγωνο σε τετράγωνο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η Ερμού όπου στο εμπορικό της τμήμα δεν υπάρχει διαθεσιμότητα εμπορικών καταστημάτων, ενώ στο λιγότερο εμπορικό τμήμα η διαθεσιμότητα ξεπερνά το 10%. Η κρίση όμως γίνεται ιδιαίτερα έντονη στους μικρούς δρόμους του ιστορικού τριγώνου στους οποίους ο δείκτης διαθεσιμότητας προσεγγίζει το 50%.

«Αν κάποιος εξετάσει τα επενδυτικά προγράμματα για τη δημιουργία εμπορικών κέντρων στην περιφέρεια της πρωτεύουσας που έχουν εξαγγελθεί, τότε διαπιστώνει ότι η υλοποίησή τους θα οδηγήσει σε κορεσμό της αγοράς. Αυτό σημαίνει ότι σταδιακά θα κορυφωθεί η υλοποίηση επενδύσεων σε περιφερειακές μονάδες προσαρμοσμένες στις ανάγκες των τοπικών αγορών», τόνιζε χαρακτηριστικά κορυφαίο στέλεχος εταιρείας ακινήτων. Ηδη, πληροφορίες φέρουν, ότι σε πόλεις όπως στη Λάρισα, στον Βόλο, στα Ιωάννινα, στο Ηράκλειο και στην Καλαμάτα έχουν υλοποιηθεί ή βρίσκονται σε φάση υλοποίησης και σχεδιασμού σημαντικές επενδύσεις σε εμπορικά κέντρα.

Γραφεία: σε αναζήτηση φθηνού ενοικίου

Καταλυτικές αλλαγές όμως αναμένονται στην αγορά γραφείων. «Η ζήτηση έχει σταθεροποιηθεί σε υψηλότερα επίπεδα σε σχέση με τις προηγούμενες χρονιές. Το κυρίαρχο χαρακτηριστικό της αγοράς είναι ότι οι χρήστες απομακρύνονται σταδιακά από τις ζώνες υψηλής προβολής προς περιοχές που εξασφαλίζουν χαμηλότερα μισθώματα και –κυρίως– ευκολότερες συγκοινωνιακές προσβάσεις» τονίζει χαρακτηριστικά ο δρ Αρ. Καρυτινός και συμπληρώνει ότι «δεν αναμένεται τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα σημαντική αύξηση της ζήτησης». Αναφορικά με την ανάπτυξη γραφειακών χώρων στα αστικά κέντρα της περιφέρειας συνδέει το γεγονός με την επιτυχία του «πειράματος» με τα εμπορικά κέντρα που θα αναπτυχθούν και τη συνακόλουθη οικονομική ανάπτυξη.

Το μεγαλύτερο πρόβλημα όμως θα «αντιμετωπίσουν», σύμφωνα με τις απόψεις αναλυτών, τα μικρά γραφεία του κέντρου. Από στοιχεία πρόσφατης έρευνας προκύπτει ότι ο δείκτης διαθεσιμότητάς τους υπερβαίνει το 15% με αυξητικές τάσεις.

«Οι υπερτιμημένες αντικειμενικές αξίες σε συνδυασμό με τη γήρανση του κτιριακού αποθέματος του κέντρου της πρωτεύουσας και –το κυριότερο– με τη μεταφορά δραστηριοτήτων έχει αυξήσει σημαντικά τους αδιάθετους χώρους» επισήμανε ιδιοκτήτης γραφειακών χώρων στη Σοφοκλέους και συμπλήρωνε: «Για παράδειγμα, η μεταφορά του Χρηματιστηρίου θεωρώ ότι θα αποδειχθεί πλήγμα για την αγορά του ιστορικού κέντρου».

Πάντως, δεν είναι λίγοι εκείνοι που θεωρούν ότι η περιοχή της Λεωφόρου Καβάλας, του Βοτανικού και του Ελαιώνα θα είναι το μεγαλύτερο στοίχημα που θα κληθεί να αντιμετωπίσει η αγορά ακινήτων τα αμέσως επόμενα χρόνια.

«Οι αναπτύξεις στη Λεωφόρο Καβάλας, οι συμφωνίες που έχουν ήδη γίνει για το συγκρότημα γραφείων του Ελαιώνα και το μεγάλο απόθεμα κενών χώρων στην ευρύτερη περιοχή δημιουργεί τις προϋποθέσεις για τη δημιουργία ενός θύλακα γραφειακής αγοράς στην περιοχή», επισήμανε τραπεζικός παράγων με ισχυρή κτιριακή παρουσία στην περιοχή.

Κατοικία: η επόμενη μέρα

Η ανάπτυξη του ευρύτερου τομέα Κεραμεικού – Βοτανικού – Ελαιώνα, σύμφωνα με τις απόψεις ανθρώπων της αγοράς ακινήτων, μπορεί να «λειτουργήσει» ως «πιλότος» για την ανάπτυξη της αγοράς κατοικίας τα επόμενα χρόνια. Ηδη το «μήνυμα» αυτό φαίνεται ότι το έχουν πάρει μεγάλες κατασκευαστικές οι οποίες επενδύουν είτε σε κατοικίες (Μεταξουργείο, Κεραμεικός) είτε σε κτίρια γραφείων (Βοτανικός, Καβάλας).

«Ο συνδυασμός της ανάπτυξης των υποδομών και της φθηνής γης θα είναι εκείνος ο οποίος θα επηρεάσει τις εξελίξεις στην αγορά κατοικίας τα επόμενα χρόνια» τόνιζε χαρακτηριστικά ο κ. Α. Ζαμπέλης ο οποίος θεωρεί ότι οι νέες αγορές κατοικίας που θα αναπτυχθούν τα επόμενα χρόνια θα είναι συνδυασμός υψηλής στάθμης υποδομών σε μεταφορές και χαμηλού κόστους γης. Ανάλογη είναι και η άποψη που διατυπώνει ο κ. Καρυτινός, «θα παρατηρηθεί μία γεωγραφική αποκέντρωση στη ζήτηση . Εκτιμάται ότι η αποκέντρωση θα έχει κατεύθυνση βόρεια, δηλαδή στη ζώνη προς τη Χαλκίδα χωρίς αυτό να σημαίνει ότι θα υστερήσει η αγορά του παραλιακού μετώπου του Σαρωνικού και του νότιου Ευβοϊκού» και συμπληρώνει πως «η επέκταση προς την Κόρινθο δεν φαίνεται ότι έχει ξεκινήσει ακόμα».

Η μεγάλη «έκπληξη» των επόμενων χρόνων αναμένεται να είναι η αγορά κατοικίας στην περιφέρεια. Ηδη οι πρώτες ενδείξεις της τάσης αυτής καταγράφονται από τα στοιχεία που απεικονίζουν την πορεία των τιμών κατοικίας στη διάρκεια της τελευταίας πενταετίας.

Συγκεκριμένα οι αυξήσεις των τιμών πώλησης κατοικιών σε όλους τους νομούς της Ελλάδος (εκτός της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης) είναι σημαντικά υψηλότερες σε σύγκριση με τις αντίστοιχες των δύο μεγαλύτερων αστικών κέντρων της χώρας.

«Η εξέλιξη αυτή είναι αναμενόμενη, αφού οι συγκεκριμένες αγορές είχαν υστερήσει σημαντικά, ενώ οι επενδύσεις -κυρίως στην παιδεία και στον τουρισμό- ήταν εκείνες που επηρέασαν τη ζήτηση και το ράλι των τιμών» επισήμαιναν χαρακτηριστικά στελέχη της αγοράς.

Τα στοιχεία της πορείας των τιμών φαίνεται ότι δικαιώνουν την άποψη αυτή, καθώς η μέση ετήσια αύξησή τους σε όλους τους νομούς της χώρας κινείται στα επίπεδα του 10-12%. Στις τουριστικές περιοχές οι αυξήσεις των τιμών κινούνται με ρυθμούς που φθάνουν έως και 16% τον χρόνο.

Η «συμπεριφορά» αυτή ερμηνεύει -ώς ένα βαθμό- και τις εκτιμήσεις για επενδυτικό «μπουμ» στην αγορά εξοχικής κατοικίας. Φυσικά όλα αυτά μπορεί να ανατραπούν κάθε στιγμή, αφού ο «κίνδυνος» των επιτοκίων ελλοχεύει.