Οι τιμές στο κέντρο της Αθήνας και τις γειτονιές

Tου Βασίλη Σ. Κανέλλη, στην Ημερησία

Με… δύο ταχύτητες κινείται η αγορά ακινήτων στο κέντρο της Αθήνας και με τις τιμές να βρίσκονται σε δύο διαφορετικά επίπεδα. Από τη μια οι περιοχές που έχουν μετατραπεί σε γκέτο, απαξιωμένες, με παλαιές πολυκατοικίες και παντελή έλλειψη σχεδίου για αναπλάσεις. Από την άλλη, ορισμένες γειτονιές που διαθέτουν ακίνητα πανάκριβα και άλλες οι οποίες αναγεννώνται από τις στάχτες τους κυρίως χάρη σε μεγάλα οικιστικά συγκροτήματα που προωθούν ιδιωτικές εταιρείες.

Ετσι, μέσα σε πολύ κοντινή απόσταση μπορεί να βρει κανείς καινούργια κατοικία που κοστίζει 10.000 ευρώ το τετραγωνικό μέτρο αλλά και επίσης νεόδμητο διαμέρισμα με 1.500 ευρώ/τ.μ. Χαρακτηριστικά αναφέρουν παράγοντες της αγοράς ότι τα τελευταία χρόνια ο Κολωνός απομακρύνθηκε ιδιαίτερα από το… Κολωνάκι και η διαφορά μεταξύ νεόδμητων κατοικιών στις δύο περιοχές είναι χαώδης.

Πάντως, οι ειδικοί εκτιμούν ότι οι αλλαγές είναι συνεχείς και ραγδαίες και αρκεί ένα γεγονός, μια ανάπλαση ή μια επένδυση για να αλλάξει την εικόνα ολόκληρης γειτονιάς. Κλασσικό παράδειγμα είναι η λειτουργία του Μουσείου της Ακρόπολης. Μέσα σε λίγους μήνες η περιοχή κάτω από τον ιερό βράχο έγινε ανάρπαστη, ιδιαίτερα για τα επαγγελματικά ακίνητα. Η κίνηση αυξήθηκε κατακόρυφα και οι έμποροι της περιοχής κάνουν χρυσές δουλειές από τον κόσμο που φτάνει για να επισκεφθεί το Μουσείο. Παράλληλα, αύξηση κατά 50% καταγράφεται και στη ζήτηση για διαμερίσματα στη γύρω από την Ακρόπολη περιοχή, και ιδιαίτερα σε Κουκάκι, Μακρυγιάννη αν και εδώ και πολλά χρόνια όποιο σπίτι είχε… παράθυρο προς τον Παρθενώνα ήταν σκέτο χρυσάφι.

Η προσδοκία

Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, η προσδοκία και μόνο του μουσείου εκτόξευσε στα ύψη τις τιμές των ακινήτων. Για σπίτια στην περιοχή του Μακρυγιάννη και στο Κουκάκι ακούγονται τιμές πάνω από 4.000 ευρώ το τετραγωνικό ενώ όσα έχουν θέα στο Μουσείο ή στην Ακρόπολη βγαίνουν στην κυριολεξία σε… πλειστηριασμό. Οι τιμές που έχουν ακουστεί για παλαιές οικίες πάνω στην πεζοδρομημένη Διονυσίου Αρεοπαγίτου ξεπερνούν τα 10.000 ευρώ/τ.μ. ενώ για παλαιά νεοκλασικά έχουν υπογραφεί συμβόλαια με ποσά πάνω από 3-4 εκατ. ευρώ.

Η περιοχή τείνει να γίνει το νέο… Κολωνάκι του κέντρου με πολύ ακριβά ακίνητα και πολλούς γνωστούς Αθηναίους με χρήματα να αγοράζουν όσο – όσο. Σε κάθε περίπτωση, το ιστορικό κέντρο της Αθήνας επανέρχεται στο προσκήνιο για υποψήφιους αγοραστές σπιτιών ή καταστηματάρχες που βλέπουν ότι θα γίνουν «χρυσές δουλειές» τα επόμενα χρόνια.

Εκτός από την περιοχή του Μεταξουργείου και το Κουκάκι, τρεις ακόμη γειτονιές του κέντρου κλέβουν την παράσταση στην αγορά κατοικίας. Το Θησείο, παραδοσιακή δύναμη της κτηματαγοράς, διαθέτει παλαιά, ανακαινισμένα σπίτια τα οποία πωλούνται σε τιμές που ξεπερνούν τα 3.200 ευρώ/.τμ. αλλά υπάρχουν και μεταχειρισμένα σε κακή κατάσταση από 1.300 ευρώ/τ.μ. Ο Κεραμεικός, παρ’ ότι τα σχέδια ανάπλασης και δημιουργίας μιας γειτονιάς του πολιτισμού και των γραμμάτων έχουν καθυστερήσει, είναι από τις περιοχές οι οποίες προσελκύουν νέους επενδυτές. Τα νεόδμητα σπίτια ξεπερνούν τα 2.500 ευρώ/τ.μ.

Στο κέντρο δεσπόζει φυσικά το Κολωνάκι και η ευρύτερη περιοχή του Λυκαβηττού όπου η έλλειψη οικοπέδων έχει εκτινάξει στα ύψη τις τιμές των κατοικιών. Παλαιά διαμερίσματα με θέα πωλούνται πάνω από 1 εκατ. ευρώ ενώ ότι καινούργιο βγαίνει στην αγορά προς πώληση γίνεται ανάρπαστο ακόμη κι αν κοστίζει κοντά στα 8.000 ευρώ/τ.μ. Την έκπληξη κάνουν και περιοχές που δεν είναι… συνυφασμένες με την ανάπτυξη, όπως το Μεταξουργείο και ο Βοτανικός. Στην πρώτη περίπτωση γίνονται προσπάθειες για αναπλάσεις και κατασκευή νέων κατοικιών που θα προσελκύσουν κόσμο. Προς αυτή την κατεύθυνση κινήθηκε και ο όμιλος ΓΕΚ – ΤΕΡΝΑ ο οποίος ολοκλήρωσε συγκρότημα 40 πολυτελών κατοικιών στην οδό Μυλλέρου. Το συγκρότημα των 6.500 τ.μ. βραβεύτηκε πρόσφατα με το «Βραβείο του Καλύτερου Πραγματοποιημένου Έργου των ετών 2007 – 2009» της διεθνούς επιθεώρησης αρχιτεκτονικής «Δομές».

Από την άλλη, ο Βοτανικός αποτελεί το μεγάλο στοίχημα της κτηματαγοράς. Οι τιμές των ακινήτων έχουν διπλασιαστεί μόνο με την προσδοκία της ανάπλασης και τα καινούργια διαμερίσματα πωλούνται κατά μέσο όρο γύρω στα 2.500 ευρώ/τ.μ. Στην περιοχή, και συγκεκριμένα δίπλα στον πολυχώρο Αθηναΐς ο όμιλος Μαμιδάκη κατασκευάζει συγκρότημα πολυτελών Lofts, το «Αthinais Τower Lofts», το οποίο περιλαμβάνει συνολικά 72 «έξυπνα σπίτια» με μεγάλες βεράντες και κόστος που μπορεί να ξεπερνά τα 5.000 ευρώ/τ.μ. Υπάρχει βέβαια και το Thission Lofts στην οδό Πειραιώς στο Θησείο το οποίο είναι επίσης ένα συγκρότημα με 19 πολυτελή σπίτια.

Η απαξίωση

Η άλλη πλευρά του… Ιανού στο κέντρο της Αθήνας είναι αποκρουστική για πολλούς. Περιοχές – γκέτο, γειτονιές που έχουν υποβαθμιστεί σε τέτοιο βαθμό ώστε πολλές πολυκατοικίες και ισόγεια καταστήματα να είναι άδεια επί χρόνια. Μόνο οικονομικοί μετανάστες και παράνομοι αλλοδαποί κινούνται στις περιοχές όπως κάτω από το Δημαρχείο, στον Κολωνό, ορισμένα σημεία στο Μεταξουργείο, στην περιοχή κάτω από την Ομόνοια, στον πλατεία Βικτωρίας, τον Αγιο Παντελεήμονα, την πλατεία Αμερικής. Η εικόνα του χάους έχει διώξει τους περισσότερους Ελληνες οι οποίοι ενοικιάζουν τα παλαιά διαμερίσματά τους σε ξένους ενώ πολλοί μετανάστες είναι πλέον ιδιοκτήτες σπιτιών, και ευτυχώς διότι θα είχαν μετατραπεί πολλά κτίρια σε φαντάσματα. Ακόμη και καινούργια διαμερίσματα πωλούνται 1.200 ευρώ/τ.μ. ενώ οι κατώτερες τιμές στις παραπάνω περιοχές μπορεί να φτάσουν τα 700 ευρώ/τ.μ.

«Πάγωσε» επικίνδυνα η Ενοποίηση

Της Μαίρης Αδαμοπούλου, στα Νέα.

Στον πάγο έχουν μπει τα έργα της Ενοποίησης Αρχαιολογικών Χώρων, καθώς σημειώνεται πτώση 89% τόσο στην εκτέλεση όσο και στη χρηματοδότησή τους, πέντε χρόνια μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες.

Η Πλατεία Συντάγματος έχει μείνει στη μέση. Η πεζοδρόμηση της Λεωφόρου Όλγας, που θα ενώσει το Καλλιμάρμαρο με το Ζάππειο, το Ολυμπιείο και τον Εθνικό Κήπο, φαντάζει όνειρο θερινής νυκτός. Η ανάπλαση της Πλατείας Ομονοίας έχει παραπεμφθεί στις ελληνικές καλένδες. Οι επεμβάσεις στην Ακαδημία Πλάτωνος έχουν μείνει στα χαρτιά. Και ουδείς γνωρίζει τί θα γίνει με τα έργα που προβλέπονταν για την Πλάκα, το Μεταξουργείο, το Κολωνάκι, τα Εξάρχεια.

enopoiisi

Τί σημαίνει αυτό; Πως δεν υλοποιήθηκε το 40% και πλέον του αρχικού έργου της Ανώνυμης Εταιρείας Αρχαιολογικών Χώρων Αθήνας (ΕΑΧΑ) που φιλοδοξούσε να αλλάξει το πρόσωπο της πόλης εν όψει Ολυμπιακών Αγώνων. Και όχι μόνο. Η δραστηριότητά της μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες έχει πέσει κατακόρυφα, σε ποσοστό 89%.

Ενδεικτικό είναι πως με 110 εκατ. ευρώ στο ταμείο κατάφερε να υλοποιήσει 51 έργα- παρεμβάσεις (από τον πεζόδρομο- κόσμημα της Διονυσίου Αρεοπαγίτου και Αποστόλου Παύλου έως την ημιτελή Πλατεία Ομονοίας). Την τελευταία πενταετία όμως η ΕΑΧΑ προχώρησε μόνον σε έξι έργα κόστους 12 εκατ. ευρώ- ανάμεσά τους η πλατεία, 11 στρεμμάτων, στην πρώην Κορεάτικη Αγορά και η Πλατεία Μοναστηρακίου.

«Προ Ολυμπιακών, η Αττική πήρε δεκάδες δισ. Για να υπάρξει ισορροπία ήταν λογικό μετά τους Αγώνες να δοθούν χρήματα στην περιφέρεια», υποστηρίζει μιλώντας στα «ΝΕΑ» ο πρόεδρος της Ανώνυμης Εταιρείας Ενοποίησης Αρχαιολογικών Χώρων Αθήνας (μοναδικοί μέτοχοί της τα υπουργεία Πολιτισμού και Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων), Κυριάκος Γριβέας. Και η διευθύντρια της εταιρείας, αρχιτέκτων-πολεοδόμος Ντόρα Γαλάνη συμπληρώνει: «Ένα από τα μεγάλα προβλήματα ήταν πως η ΕΑΧΑ είχε συγκεκριμένα έργα στο πρόγραμμά της, αλλά δεν είχε εξαρχής την αντίστοιχη χρηματοδότηση».

Αν λοιπόν δεν επρόκειτο να χρηματοδοτηθεί η ΕΑΧΑ, για ποιο λόγο ανανεώθηκε η θητεία της πριν από δύο χρόνια; Μόνο και μόνο για να παραδώσει με καθυστέρηση μιας τετραετίας την πολύπαθη Πλατεία Μοναστηρακίου και να αρχίσει μόλις πριν από λίγους μήνες την κατασκευή πληροφοριακού κέντρου κάτω από την Ακρόπολη και την ανάπλαση της οδού Μακρυγιάννη; Και οι δεκάδες μελέτες θα μείνουν στο συρτάρι;

«Υπάρχουν έργα που είναι αδύνατον να υλοποιηθούν, όπως η υπογειοποίηση της Λεωφόρου Αμαλίας ή της Πειραιώς» απαντά ο κ. Γριβέας. Και δεν είναι τα μόνα μαξιμαλιστικά έργα στο πρόγραμμα της ΕΑΧΑ. Είναι και η κατασκευή πεζογέφυρας από την Αγίων Ασωμάτων προς την Αρχαία Αγορά ή η υπογειοποίηση της Λεωφόρου Βασιλέως Κωνσταντίνου.

Γιατί όμως η Πλατεία Ομονοίας-που και η ίδια η ΕΑΧΑ χαρακτηρίζει «όνειδος»-δεν έχει αλλάξει ακόμη όψη, παρότι προ διετίας υπόσχονταν την ανάπλασή της; «Είναι αλήθεια πως δεν έχει γίνει ακόμη τίποτα, αλλά δεν είναι μόνο δουλειά της ΕΑΧΑ. Πρέπει να συνδυαστεί με την ευρύτερη ανάπλαση του κέντρου», υποστηρίζει ο κ. Γριβέας.

Η Πλατεία Συντάγματος παραδόθηκε μισή στο παρά πέντε των Ολυμπιακών Αγώνων. Θα επεκταθούν τελικά όπως προβλεπόταν τα πεζοδρόμια από την πλευρά της Ερμού και θα μειωθούν οι λωρίδες κυκλοφορίας, ώστε να «ενοποιηθούν» τα δυο τμήματα της πλατείας; «Την Πλατεία Συντάγματος, τη θεωρώ ολοκληρωμένη» είναι η απάντηση του κ. Γριβέα. «Δεν είναι δυνατόν να κοπούν τρεις λωρίδες. Θα υπάρξει πολύ μεγάλη επιβάρυνση περιβαλλοντική και κυκλοφοριακή».

Τα έργα στην Ακαδημία Πλάτωνος και το Ιστορικό Κέντρο ακόμη εκκρεμούν. «Θεωρώ έργα- πρόκληση τόσο την Ακαδημία Πλάτωνος όσο και τις παρεμβάσεις στο τρίγωνο Σταδίου, Πειραιώς, Ομόνοια, με σημείο αναφοράς την Αθηνάς, που αποτελεί μοχλό διότι κόβει τη διάθεση των Ι.Χ. να μπουν στο κέντρο», είναι η θέση του προέδρου της ΕΑΧΑ.

Για να γίνουν όλα αυτά όμως χρειάζεται και χρήμα. Και όπως αποδεικνύεται από την παρουσίαση του βουλευτή του ΠΑΣΟΚ, Κώστα Καρτάλη, στη Βουλή «μέχρι το 2004 επενδύθηκαν περίπου 110 εκατ. ευρώ για έργα και μετά το 2004 μόλις 12 εκατ., εκ των οποίων τα 7 εκατ. ευρώ για τις απαλλοτριώσεις στην Κορεάτικη Αγορά». Τί μέλλει γενέσθαι; «Είμαστε αισιόδοξοι πως θα πάρουμε τα χρήματα που πρέπει όταν τα χρειαστούμε», κατά τον κ. Γριβέα.

Η πεζοδρόμηση εν μέρει- της οδού Αθηνάς και οι επεμβάσεις στις προσόψεις κτιρίων του ιστορικού κέντρου είναι ένα από τα έργα που θα κρίνουν αν η Αρχαιολογική Ενοποίηση πάγωσε τελικά όλα τα υπεσχημένα έργα της

«Πληγή» η αστυνόμευση

Δεν είναι λίγα τα έργα της ΕΑΧΑ, που αν και έγιναν ευρέως αποδεκτά αφέθηκαν στην τύχη τους. Χαρακτηριστικά παραδείγματα αποτελούν ο πεζόδρομος της Διονυσίου Αρεοπαγίτου που συχνά- πυκνά παραβιάζεται από μηχανάκια και αυτοκίνητα και η Κορεάτικη Αγορά απέναντι από την «Τεχνόπολι» που τα βράδια μετατρέπεται σε πάρκιγνκ. Το αποτέλεσμα δεν είναι μόνο φθορά των έργων, αλλά και αλλοίωση της ταυτότητάς τους. «Το πρόβλημα στη Διονυσίου Αρεοπαγίτου είναι μεγάλο» παραδέχεται ο πρόεδρος της ΕΑΧΑ Κυριάκος Γριβέας. «Δυστυχώς, ξηλώθηκαν επανειλημμένως τα μεταλλικά ή μαρμάρινα κολονάκια. Γι΄ αυτό και ετοιμαζόμαστε να κατεβάσουμε μπάρα». Τα κολονάκια φαίνεται πως έχουν κάνει εν μέρει τη δουλειά τους στην Κορεάτικη Αγορά, αλλά από την κάτω πλευρά της πλατείας τα πούλμαν εξακολουθούν να παρκάρουν. Αντίθετα, αυστηρή αστυνόμευση έχει εφαρμοστεί στο Μοναστηράκι που διαθέτει μόνιμο οδοκαθαριστή και δύο δημοτικούς αστυνομικούς αλλά το παιχνίδι θα κριθεί μόλις καλοκαιριάσει, με την «παραδοσιακή» κατάληψη της πλατείας από τα γειτονικά εστιατόρια.