Πρόταση ΥΠΕΚΑ για παρεμβάσεις στο κέντρο της Αθήνας

Της Κατερίνας Χριστοφιλίδου, στο Σκάϊ

Παρέμβαση στο κέντρο της Αθήνας, που θα εκτείνεται από το Μεταξουργείο, την Πλατεία Ομονοίας και το Γεράνι, μέχρι τα Άνω Πατήσια και θα περιλαμβάνει και τις γειτονίες των Εξαρχείων και της Κυψέλης, προτείνει το υπουργείο Περιβάλλοντος, στο πλαίσιο του Σχεδίου Ολοκληρωμένων Αστικών Παρεμβάσεων (ΣΟΑΠ).

Τα Σχέδια αυτά επιδιώκουν να αντιμετωπίσουν τα σοβαρά οικονομικά, κοινωνικά και περιβαλλοντικά προβλήματα της περιοχής.

Το Σχέδιο Ολοκληρωμένων Αστικών Παρεμβάσεων θα περιλαμβάνει κίνητρα για την επιστροφή του εμπορίου στο κέντρο, ενδεχομένως απαλλαγή από δημοτικά τέλη, ενθάρρυνση δημιουργίας Street malls, δρόμων δηλαδή ανοιχτού εμπορίου με συγκεκριμένη ταυτότητα, δικτυωμένο εμπόριο και διοργάνωση εβδομάδων εμπορικής προβολής, ώστε οι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις του κέντρου να μπορέσουν να ανταγωνιστούν τα μεγάλα εμπορικά κέντρα.

Παράλληλα μέσω των ΣΟΑΠ θα γίνουν και μεγάλες δημόσιες παρεμβάσεις σε πλατείες και ελεύθερους χώρους, ενώ ήδη έχουν δρομολογηθεί αναπλάσεις σε πλατεία Θεάτρου, Πατησιά, Άγιο Παντελεήμονα.

Στην υπέρβαση των προβλημάτων που δημιουργούνται εξαιτίας των πολλαπλών συναρμοδιοτήτων θα συμβάλλει η δημιουργία ομάδας που θα αποτελείται από εκπροσώπους του υπουργείου, της Περιφέρειας και του δήμου Αθηναίων.

Σήμερα, πραγματοποιήθηκε ευρεία σύσκεψη για το κέντρο της Αθήνας υπό τον Αναπληρωτή Υπουργό Νίκο Σηφουνάκη, στην οποία μετείχαν ο Περιφερειάρχης Αττικής, Γιάννης Σγουρός, ο Δήμαρχος Αθηναίων Γιώργος Καμίνης και Πρόεδρος του Οργανισμού Ρυθμιστικού Αθήνας Γιάννης Πολύζος.

Ο κ. Πολύζος πρότεινε ανάμεσα στα αλλά τη μεταφορά Υπηρεσιών και Υπουργείων στο κέντρο προκείμενου να εμπεδωθεί το αίσθημα ασφάλειας στον πολίτη αλλά και τη βελτίωση και συμπλήρωση του θεσμικού πλαισίου περί κληροδοτημάτων ώστε να μην παραμένουν κενά μεγάλα κτίρια στο κέντρο της Αθήνας

Αυτό που επείγει άμεσα είναι η έκδοση σχετικής υπουργική απόφασης που θα καθορίζει το ρόλο του ΥΠΕΚΑ, της Περιφέρειας και του Δήμου Αθηναίων και θα προβλέπει τη δημιουργία μια ομάδας δράσης που θα παρακολουθεί και θα εξειδικεύει τις δράσεις για την αναζωογόνηση και αναβάθμιση του κενού

Επίσης στην διάρκεια της σύσκεψης συζητήθηκε και το Προεδρικό Διάταγμα για τη «Διπλή Ανάπλαση», το οποίο βρίσκεται στον Οργανισμό Αθήνας (ΟΡΣΑ) αλλά η οποία σύμφωνα με όλες τις ένδειξης θα καθυστερήσει περαιτέρω λόγω της προσφυγής του ερασιτέχνη Παναθηναϊκού. Στην περίπτωση αυτή ο Οργανισμός Ρυθμιστικού προτείνει την άμεση προετοιμασία του ΠΔ που θα προβλέπει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, ούτως ώστε να προχωρήσει η κατεδάφιση στη λεωφόρο Αλεξάνδρας.

Αναπλάσεις σε κέντρο, Γουδή και Κυψέλη

Του Γιώργου Λιάλιου, στην Καθημερινή

Με παρεμβάσεις, όπως η πεζοδρόμηση της οδού Βασιλίσσης Ολγας, θα επιχειρηθεί σειρά πολεοδομικών «διορθωτικών κινήσεων» στην πρωτεύουσα, ενώ στο επίκεντρο θα βρεθούν υποβαθμισμένες γειτονιές, όπως η Κυψέλη και ο Αγιος Παντελεήμονας, καθώς και μεγάλοι πλην «προβληματικοί» χώροι πρασίνου, όπως το Πάρκο Γουδή. Βασικό εμπόδιο του υπουργείου Περιβάλλοντος είναι -τι άλλο;- η έλλειψη πόρων, ιδίως για μεγάλου βεληνεκούς παρεμβάσεις όπως η δημιουργία μητροπολιτικού πάρκου στο Ελληνικό.

Πάντως, το 2010, προμηνύεται έτος εξελίξεων για την πρωτεύουσα, καθώς το υπουργείο Περιβάλλοντος φέρεται αποφασισμένο να ανοίξει μια σειρά από «καυτά» ζητήματα που αφορούν στους δημόσιους χώρους και τη λειτουργία της πόλης, όπως είναι τα μεγάλα πάρκα και οι αναπλάσεις στο κέντρο. Στο πλαίσιο αυτό, η υπουργός κ. Τίνα Μπιρμπίλη ανέθεσε στη νέα γενική γραμματέα Χωροταξίας και Αστικής Ανάπλασης, κ. Μαρία Καλτσά, τη μελέτη των πιο υποβαθμισμένων περιοχών του κέντρου, όπως ο Αγιος Παντελεήμονας και η Κυψέλη, προς αναζήτηση «τόπου και τρόπου» σημειακών παρεμβάσεων.

Ταυτόχρονα, αναζητείται τρόπος (και κονδύλια) για να ενεργοποιηθεί και πάλι το πρόγραμμα ενοποίησης των αρχαιολογικών χώρων της πρωτεύουσας, το οποίο σταμάτησε μετά την ολοκλήρωση (με πολυετή καθυστέρηση) της πλατείας Μοναστηρακίου. Στο πλαίσιο αυτό έγινε και η αλλαγή φρουράς στην Εταιρία Ενοποίησης Αρχαιολογικών Χώρων, με νέα πρόεδρο την πολεοδόμο (και μέχρι χθες διευθύντρια του οργανισμού), κ. Ντόρα Γαλάνη. Ανάμεσα στα έργα που πρόκειται άμεσα να προωθηθούν είναι η πεζοδρόμηση της οδού Βασιλίσσης Ολγας, ώστε να «ενωθεί» το Ζάππειο με τον αρχαιολογικό χώρο των Στύλων του Ολυμπίου Διός. Υπενθυμίζεται ότι η Εταιρία Ενοποίησης Αρχαιολογικών Χώρων ξεκίνησε τη δράση της το 1998 και υλοποίησε, μεταξύ άλλων, την πιο επιτυχημένη παρέμβαση που έχει γίνει τα τελευταία χρόνια στην πρωτεύουσα, τη δημιουργία του «μεγάλου περιπάτου» (πεζοδρόμηση οδών Ερμού, Διονυσίου Αρεοπαγίτου, Αποστόλου Παύλου και Αδριανού).

Οσον αφορά τους μεγάλους χώρους πρασίνου της πρωτεύουσας, το υπουργείο Περιβάλλοντος έχει θέσει ως προτεραιότητα τη δημιουργία του μητροπολιτικού Πάρκου Γουδή. Ηδη έχει οριστεί ομάδα επιστημόνων του υπουργείου η οποία ασχολείται με την επικαιροποίηση της μελέτης του ΕΜΠ (που είχε γίνει από την ομάδα Πολύζου). Σύμφωνα με πληροφορίες, προτεραιότητα του υπουργείου είναι να σταματήσει ο «τεμαχισμός» του χώρου, ανεξάρτητα με το αν οι εκτάσεις αποσπώνται για κοινωφελείς ή όχι χρήσεις.

Στην περίπτωση του Πάρκου Γουδή, τα περιθώρια παρεμβάσεων είναι ευκολότερα, αν υπάρξει η πολιτική βούληση, καθώς το κύριο ζητούμενο είναι η «νομική οχύρωση» του πάρκου. Δεν ισχύει το ίδιο για το μητροπολιτικό πάρκο στο Ελληνικό, η δημιουργία του οποίου συνδέεται με την ύπαρξη γενναίας χρηματοδότησης. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», την κ. Μπιρμπίλη προβληματίζει το «πώς» η δημιουργία ενός τεράστιου και «ακριβού» χώρου πρασίνου θα ωφελήσει ολόκληρη την πρωτεύουσα. Ωστόσο, το κύριο πρόβλημα είναι η έλλειψη πόρων.

Με αυτές τις πρώτες κινήσεις, αλλά και την αναθεώρηση… της αναθεώρησης του Ρυθμιστικού Σχεδίου της Αθήνας, το υπουργείο επιθυμεί να διαφοροποιηθεί σε σχέση με τις πολιτικές που ώς σήμερα ακολουθήθηκαν και οδήγησαν στη γιγάντωση του οικιστικού ιστού της πρωτεύουσας. Είναι ενδεικτική, στο πλαίσιο αυτό, η τοποθέτηση του καθηγητή Πολεοδομίας – Χωροταξίας στο τμήμα Αρχιτεκτόνων – Μηχανικών, κ. Ιωάννη Πολύζου, στη θέση του νέου προέδρου στον Οργανισμό Αθήνας. Το υπουργείο, πλέον, μιλάει ανοιχτά για αποτροπή νέων παρεμβάσεων (δυσεπίλυτος γρίφος τι θα πράξει με τις εκκρεμούσες επεκτάσεις των 200.000 στρεμμάτων στην Αττική που βρίσκονται σήμερα σε διαφορετικά στάδια προόδου) και ανάσχεση της επέκτασης της πόλης.

Σε νέα βάση το Ρυθμιστικό Σχέδιο για την ανάπτυξη της Αττικής

Το Ρυθμιστικό Σχέδιο της Αθήνας αποτυπώνει τις βασικές κατευθύνσεις στην ανάπτυξη της Αττικής. Η αναθεώρηση του πρώτου Ρυθμιστικού του 1985, ξεκίνησε πέρυσι με τη δημοσιοποίηση της μελέτης του ΥΠΕΧΩΔΕ, η οποία περιλαμβάνει τα εξής βασικά σημεία:

-Μητροπολιτική Αθήνα

Βασική προτεραιότητα, η αναγέννηση του αστικού ιστού και η αναβάθμιση των υποδομών.

– Ανατολική Αττική/ Μεσόγεια

Θα αποτελέσει το δεύτερο πόλο ανάπτυξης στην Αθήνα. με οργανωμένες περιοχές παραγωγικών δραστηριοτήτων.

– Νότια Αττική/ Λαυρεωτική

Περιοχή υποδοχής α και β κατοικίας, που θα προωθηθούν στο εσωτερικό των υφιστάμενων οικισμών.

– Βόρεια Αττική

Θα παίξει ρόλο φυσικού αποθέματος και θα ληφθούν ισχυρά μέτρα για την προστασία των φυσικών, παράκτιων και εκτός σχεδίου περιοχών.

– Δυτική Αττική

Περιοχή υποδοχής νέων επιχειρηματικών δραστηριοτήτων, με προφύλαξη ενός «αποθέματος» γης για μελλοντικές οικιστικές επεκτάσεις.

Μεταξύ των σημείων που δέχθηκαν τη σφοδρότερη κριτική ήταν οι επεκτάσεις της Αττικής Οδού στη νότια Αττική και στον κάμπο των Μεσογείων, η γιγάντωση του εμπορικού πόλου δίπλα στο αεροδρόμιο των Σπάτων και η απουσία οποιουδήποτε περιορισμού στη δόμηση (λ.χ. μέτρα για τη σταδιακή κατάργηση της εκτός σχεδίου). Η νέα ηγεσία του υπουργείου Περιβάλλοντος έχει δεσμευθεί ότι θα εξετάσει το ρυθμιστικό σχέδιο σε νέα βάση.