Το πολύχρωμο παζλ της εγκληματικότητας

Του Πάνου Μπαΐλη από τον Ελεύθερο Τύπο

Κινέζοι, Σομαλοί, Πακιστανοί, Σουδανοί, Νιγηριανοί, Ρώσοι, Βούλγαροι, Αλβανοί, Ιρακινοί, Αφγανοί, Γεωργιανοί… Ενας άλλος κόσμος-γκέτο στο κέντρο της Αθήνας, ο οποίος έχει επιβάλει τους δικούς του κανόνες με τη χρήση βίας σε ένα αιματηρό, πολλές φορές, παιχνίδι επικράτησης. Ναρκωτικά, πορνεία, λαθρεμπόριο τσιγάρων και ρούχων και δεκάδες μαγαζιά, κλοπές, ξυλοδαρμοί, ληστείες είναι πλέον οι συνηθισμένες δράσεις των ομάδων των αλλοδαπών, οι οποίοι κινούνται με άνεση στην Πλατεία Θεάτρου, την Ευριπίδου, τη Σοφοκλέους, τη Σωκράτους, τη Ζήνωνος, τη Μενάνδρου, τη Γερανίου, την Αθηνάς. Ομάδες οι οποίες όταν πέσει το σκοτάδι αλλά και καθ’ όλη τη διάρκεια της μέρας υψώνουν τείχη σε εμπόρους και μόνιμους κατοίκους, αλλά και σε όσους κινούνται στην περιοχή που καθημερινά γίνονται μάρτυρες άγριων συμπλοκών για το ποιος θα επικρατήσει.

Οι φυλές
Σύμφωνα με όσα έχει καταγράψει η Αστυνομία, σήμερα στο κέντρο των Αθηνών ζουν «όλες οι φυλές», αλλά ως οι πλέον δυναμικές ομάδες εμφανίζονται αυτές των Νιγηριανών, οι οποίοι ελέγχουν τα ναρκωτικά, την πορνεία αλλά και το παραεμπόριο. Αλλωστε, Νιγηριανές, όπως λένε, είναι οι γυναίκες οι οποίες κατά κύριο λόγο εκδίδονται στην Ευριπίδου, τη Σωκράτους, τη Σοφοκλέους.

Με τη διακίνηση ναρκωτικών, το παραεμπόριο και τις κλοπές τσαντών, τηλεφώνων, δηλαδή με το μικροέγκλημα, ασχολούνται Σομαλοί και Σουδανοί, αλλά και όσοι προέρχονται από την Ερυθραία. Για το λόγο αυτό είναι συχνοί οι καβγάδες μεταξύ τους.

Μια ισχυρή και ιδιαίτερα σκληρή «ομάδα» είναι αυτή των Κινέζων, οι οποίοι όμως σιγά σιγά προσπαθούν να νομιμοποιήσουν τη δράση τους, κυρίως μέσα από καταστήματα στα οποία πωλούν ρούχα και μικροαντικείμενα.

Στο κέντρο δρα και ένας ικανός αριθμός Ιρακινών, οι οποίοι διακινούν ναρκωτικά, λαθρομετανάστες, ενώ θεωρούνται «πολύ καλοί» στις πλαστογραφίες. Τακτικά είναι τα επεισόδια, αφού είναι συνηθισμένο φαινόμενο οι κλοπές μεταξύ τους.

Στη διακίνηση λαθρομεταναστών και στις πλαστογραφίες επιδίδονται και οι ομάδες οι οποίες προέρχονται από το Μπαγκλαντές, καθώς επεκτείνουν τη δράση τους στα Πετράλωνα, τον Ταύρο, το Αιγάλεω.

Οι Αλβανοί, οι πρώτοι που εγκαταστάθηκαν στο κέντρο αλλά σιγά σιγά εκτοπίστηκαν, δρουν πλέον στην Πλατεία Βάθη και τα Πατήσια. Θεωρούνται από τους «σκληρούς» στη διακίνηση γυναικών, αλλά και ναρκωτικών, καθώς και σε θέματα προστασίας, κλοπών, διαρρήξεων και ληστειών. Το ξεκαθάρισμα λογαριασμών είναι από τις συνηθισμένες πρακτικές μεταξύ τους.
Ρώσοι, Γεωργιανοί, Βούλγαροι και Ρουμάνοι είναι μεν ιδιαίτερα σκληροί, διακινώντας κυρίως οικιακές βοηθούς σε όλη τη χώρα, αλλά και «ειδικοί» στις ηλεκτρονικές απάτες, τις παραχαράξεις και τις κλοπές πορτοφολιών.

Από την πλευρά της η Αστυνομία υποστηρίζει ότι «προσπάθειες γίνονται αλλά χρειάζονται πιο αποτελεσματικά μέτρα από όλους τους φορείς». Οι αστυνομικοί θεωρούν ότι κακώς στην περιοχή υφίσταται παράρτημα του ΟΚΑΝΑ, τη λειτουργία του οποίου συνδέουν με τη δράση των κυκλωμάτων διακίνησης ναρκωτικών. Επίσης εκτιμούν ότι στην περιοχή του κέντρου λειτουργούν, χωρίς έλεγχο, τα καταστήματα των αλλοδαπών, αλλά και δεκάδες αποθήκες. Ενα σοβαρό πρόβλημα είναι και η ενοικίαση μεγάλων κτιρίων ή διαμερισμάτων από κυκλώματα, τα οποία στη συνέχεια τα νοικιάζουν σε μεμονωμένα άτομα έναντι 10 ή και 20 ευρώ. Είναι χαρακτηριστική η περίπτωση της οδού Σατωβριάνδου, όπου στο κτίριο «φιλοξενούνταν» δεκάδες άτομα από τα οποία ο ενοικιαστής (αλλοδαπός) επίσης κέρδιζε μηνιαίως 2.000 έως 3.000 ευρώ. Υπάρχουν περιπτώσεις όπου τα ίδια κυκλώματα «νοικιάζουν» κυρίως τους νεοφερμένους λαθρομετανάστες σε εργολάβους, κρατώντας για τον εαυτό τους περίπου το 1/3 του μεροκάματου.

Βεβαίως, στο κέντρο αλλά και σε περιοχές κοντά σε αυτό δραστηριοποιείται και ικανός αριθμός Ελλήνων, κυρίως Τσιγγάνων, οι οποίοι συνεργάζονται με αλλοδαπούς στη διακίνηση ναρκωτικών και γυναικών γύρω από την Ομόνοια, αλλά και τις πλατείες Καραϊσκάκη, Βικτωρίας, Αμερικής και Βάθη.
4.759 κλοπές το πρώτο οκτάμηνο του 2008

της Αφροδίτης Καραμήτσου

Σε άντρο του εγκλήματος έχει μετατραπεί το κέντρο της Αθήνας με όλες … τις φυλές να πρωταγωνιστούν σε «αδικήματα πάσης φύσεως».

Ελληνες συνυπάρχουν στο έγκλημα με Βούλγαρους, Ρουμάνους, Ιρακινούς, Αλβανούς, Ρώσους, Σομαλούς, Σουδανούς και Πακιστανούς. Τα εγκλήματα ποικίλλουν και κατατάσσονται ανάλογα με την υπηκοότητα και την… εξειδίκευση των δραστών. Τα στοιχεία για την εγκληματικότητα στο κέντρο της Αθήνας, που διαθέτει η Ασφάλεια Αττικής, για το πρώτο οκτάμηνο του έτους αντανακλούν την πραγματικότητα. Ληστείες, κλοπές διαρρήξεις, διακίνηση ναρκωτικών και γυναικών βρίσκονται στην ημερήσια διάταξη. Εντυπωσιακό είναι ότι από τη Σοφοκλέους προς το Μεταξουργείο μέχρι και τα Πατήσια λειτουργούν 250 οίκοι ανοχής εκ των οποίων μόνον οι δύο διαθέτουν άδεια λειτουργίας, ενώ άλλοι 50 λειτουργούν περιστασιακά. Από τον Ιανουάριο του 2008 έχουν σταλεί στο αυτόφωρο 143 υποθέσεις οίκων ανοχής και έχουν συλληφθεί 410 άτομα. «Ομως και πάλι οι συλληφθέντες βρίσκονται στα ίδια σημεία», επισημαίνουν αξιωματικοί της ΕΛ.ΑΣ. Λόγω του ότι τα αδικήματα είναι πλημμελήματα και οι δράστες αφήνονται ελεύθεροι, υπάρχει αίσθηση ατιμωρησίας και περιμετρικά των οίκων ανοχής δημιουργούνται… φυτώρια που ευνοούν τη διακίνηση γυναικών.

Επίσης από την αρχή του χρόνου έχουν κατασχεθεί 26.000 CD που διακινούν Νιγηριανοί, ενώ 40 άτομα, κυρίως από ανατολικές χώρες, έχουν συλληφθεί για λαθρεμπόριο τσιγάρων στο τρίγωνο που περικλείει την πλατεία Θεάτρου.

Συνολικά το πρώτο οκτάμηνο του 2008 έχουν καταγραφεί σε Ακρόπολη, Σύνταγμα, Ομόνοια, Κυψέλη και Αγ. Παντελεήμονα 202 ληστείες, 4.759 κλοπές και διαρρήξεις, αρπαγές τσαντών-πορτοφολιών και 965 υποθέσεις ναρκωτικών. Καμία ληστεία σε τράπεζα δεν έχει σημειωθεί στην περιοχή του Αγ. Παντελεήμονα, αντιθέτως εκεί έχουν καταγραφεί πέντε ανθρωποκτονίες Αλβανών υπηκόων σε ξεκαθαρίσματα διαφορών μεταξύ τους. Εντυπωσιακό είναι επίσης το γεγονός ότι οι Ελληνες διαρρήκτες είναι διπλάσιοι από τους αλλοδαπούς που συλλαμβάνονται. Ακολουθούν Βούλγαροι, Ρουμάνοι, Ιρακινοί, Αλβανοί και Ρώσοι. Στη διακίνηση ναρκωτικών πρωταγωνιστούν και πάλι Ελληνες αλλά και Ιρακινοί, Πακιστανοί, Σουδανοί, Σομαλοί και Αλβανοί.

Στηρίζουν την ελληνική οικονομία οι μετανάστες

Του Νίκου Κλόκα,  από την Καθημερινή.

Ξεκίνησαν να έρχονται στην Ελλάδα τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του ’90, αναζητώντας ένα καλύτερο μέλλον. Οι οικονομικοί μετανάστες αποτελούν πλέον ένα μεγάλο κομμάτι της σύγχρονης ελληνικής κοινωνίας που, όπως δείχνουν οι δείκτες και οι αριθμοί, έχουν βοηθήσει σημαντικά στην ανάπτυξή της.

Κατά καιρούς έχουν διατυπωθεί αρκετές απόψεις για το ρόλο που έπαιξαν οι μετανάστες προερχόμενοι από φτωχά κράτη στην ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας και την αγοράς εργασίας. Πολλοί είναι εκείνοι που υποστηρίζουν ότι οι μετανάστες τούς «έκλεψαν» την εργασία, καθώς δέχονταν να δουλέψουν με μικρότερα ημερομίσθια και οι εργοδότες προτιμούσαν εκείνους. Αντίθετα, υπάρχουν και εκείνοι που υπενθυμίζουν ότι είναι μύθος η άποψη πως οι μετανάστες αυξάνουν την ανεργία. Όπως υποστηρίζει η έρευνα «Οι οικονομικές επιπτώσεις της απασχόλησης των μεταναστών κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας στο Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν», των κ. Κόντη (επίκουρου καθηγητή του Πανεπιστημίου Αθηνών) και Ζωγραφάκη (λέκτορα Πανεπιστημίου Πατρών), οι μετανάστες συμβάλουν κατά 1,3-1,5% στην ετήσια ανάπτυξη του ΑΕΠ.

Τη θετική συμβολή των μεταναστών στην οικονομία της χώρας μας τονίζει στη συνέντευξή της στο kathimerini.gr η κ. Βάλια Αρανίτου, λέκτορας του Πανεπιστημίου Κρήτης στο τμήμα Πολιτικών Επιστημών. Όπως επισημαίνει η κ. Αρανίτου, οι μετανάστες συμβάλουν στην οικονομία μέσω τριών παραμέτρων: τους μακροοικονομικούς δείκτες, την απασχόληση και τις δημόσιες δαπάνες. Παράλληλα, υποστηρίζει πως η άμεση νομιμοποίηση των παράνομων μεταναστών θα ήταν μια θετική κίνηση για την ελληνική οικονομία.

Αναλυτικά η συνέντευξη με την κ. Βάλια Αρανίτου:

Ποια είναι η συμβολή των μεταναστών στην ελληνική οικονομία;

«Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία (απογραφή 2001) οι μετανάστες που βρίσκονται στη χώρα μας φτάνουν τους 760.000 περίπου, δηλαδή το 7% του μόνιμου πληθυσμού. Για να μπορέσουμε να κάνουμε τη σύγκριση θα πρέπει να σκεφτούμε ότι στην προηγούμενη απογραφή -το 1991- ο αντίστοιχος αριθμός ήταν 167.000, δηλαδή περίπου το 1,6% του μόνιμου πληθυσμού της Ελλάδας. Η προσέγγιση των οικονομικών επιπτώσεων από τους μετανάστες είναι μια πολύπλοκη διαδικασία και αποτελείται από τρεις παραμέτρους: την επίπτωση στους μακροοικονομικούς δείκτες, τις επιπτώσεις σε θέματα απασχόλησης και αυτές σε θέματα δημοσίων δαπανών.

Στην Ελλάδα, θα μπορούσαμε να λέγαμε ότι και η Τράπεζα της Ελλάδας έχει αποφανθεί στην τελευταία έκθεση του Διοικητή ότι οι επιπτώσεις στο ΑΕΠ είναι θετικές. Σημαντική παράμετρος για το θέμα των δεικτών είναι και οι επιδράσεις των μεταναστών στο θέμα της κατανάλωσης, όπου τα αποτελέσματα είναι και σ’ αυτόν τον τομέα θετικά, όχι όμως στον αναμενόμενο βαθμό. Αυτό συμβαίνει γιατί η ροπή προς κατανάλωση των μεταναστών είναι μικρότερη από την αντίστοιχη των Ελλήνων, καθώς οι μετανάστες αποταμιεύουν ένα μεγάλο μέρος του εισοδήματος ή το στέλνουν στις οικογένειές τους στις χώρες προέλευσης.

Όσον αφορά στο δεύτερο άξονα, αυτόν της απασχόλησης, τα αποτελέσματα κρίνονται θετικά καθώς είχαμε την είσοδο νέων εργαζομένων. Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι πολλοί μετανάστες έχουν υποκαταστήσει την «οικογενειακή βοήθεια» με μισθωτή απασχόληση στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Στον τρίτο άξονα -των δημοσίων δαπανών, η είσοδος των μεταναστών είναι σίγουρα θετική, διότι ενώ πληρώνουν έμμεσους ή άμεσους φόρους οι μετανάστες δεν παίρνουν ακόμα συντάξεις. Ακόμα και τη νοσοκομειακή περίθαλψη, επειδή είναι οι περισσότεροι νεαρής ηλικίας δεν τη χρησιμοποιούν όσο οι Έλληνες.

Παράλληλα, όπως μας δείχνουν μελέτες, λίγες είναι οι κατηγορίες του πληθυσμού που επηρεάστηκαν από την είσοδο των μεταναστών στην αγορά εργασίας».

Η συνολική προσφορά των μεταναστών στην ελληνική οικονομία μπορεί να αποτυπωθεί μόνο από την αύξηση κατά 1% του ΑΕΠ;

«Με μία πρόσφατη δουλειά που έγινε για το Ινστιτούτο Μεταναστευτικής Πολιτικής, η συνεισφορά των μεταναστών προσεγγίζεται σε αυτό το ποσοστό. Σε αντίστοιχες μελέτες, πρόσφατα στις Ηνωμένες Πολιτείες και στην Ισπανία, υπάρχει και ο αντίλογος. Ότι η είσοδος των νέων ρευμάτων μεταναστών -ειδικά των ανειδίκευτων- έχει αρνητική επίπτωση διότι οι μετανάστες δεν συμπεριφέρονται «αγοραστικά» όπως οι υπόλοιποι κάτοικοι μιας χώρας.

Αν θέλουμε να αναφερθούμε μόνο στην Ελλάδα, θα δούμε ότι οι μετανάστες συνεισφέρουν στο ΑΕΠ με αρκετούς τρόπους. Μία από τις παραμέτρους είναι και τα εμπορικά ακίνητα. Γνωρίζουμε ότι στο εμπορικό τρίγωνο της Αθήνας, στη Σοφοκλέους και το Μεταξουργείο υπάρχουν καταστήματα τα οποία τα ενοικιάζουν μετανάστες και έχουν δημιουργήσει τις δικές τους επιχειρήσεις. Ένα σημαντικό λοιπόν όφελος για την οικονομία της χώρας μας είναι η ενοικίαση αυτών των εμπορικών χώρων».

Πως κρίνετε την πολιτική της χώρας μας απέναντι στους οικονομικούς μετανάστες; Μπορεί να αλλάξει κάτι προς το καλύτερο;

«Θεωρώ ότι ενώ το θεσμικό πλαίσιο είναι αρκετά θετικό, κωλυσιεργούν οι διαδικασίες για να πάρει ο μετανάστης την πράσινη κάρτα. Θα ήταν μια καλή πρωτοβουλία εάν καταφέρναμε με γρήγορες διαδικασίες να νομιμοποιήσουμε όλους τους παράνομους μετανάστες. Αυτό θα ήταν πραγματικά θετικό και το Ασφαλιστικό σύστημα και για την καλύτερη λειτουργία των οικονομικών διαδικασιών των ίδιων των μεταναστών».

Πολλοί μετανάστες δουλεύουν παράνομα ή είναι και οι ίδιοι «παράνομοι». Πόσο συμβάλει αυτή η εργασία στην παραοικονομία της Ελλάδας;

«Κάτι τέτοιο είναι πολύ δύσκολο να το προσεγγίσει κανείς. Όλοι συμφωνούν ότι η παραοικονομία υπολογίζεται περίπου στο 35% του ΑΕΠ. Δεν υπάρχουν όμως πληροφορίες για τη συμβολή των παράνομων μεταναστών σε αυτό το ποσοστό. Είναι σίγουρο όμως, ότι οι μετανάστες έχουν βοηθήσει στην οικονομία της χώρας. Τα οφέλη από την «παράνομη» εργασία των μεταναστών ήταν άμεσα και για τους εργοδότες καθώς δεν φαντάζονταν ποτέ πως θα είχαν τόσο χαμηλούς μισθούς, αλλά αυτό το γεγονός αύξησε σημαντικά την παραγωγικότητα».

Πρόσφατη μελέτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναφέρει ότι μέχρι το 2050 θα χρειαστούν 56 εκατομμύρια μετανάστες προκειμένου να καλυφθούν τα κενά στον εργασιακό χώρο. Τι σημαίνει αυτό για την Ελλάδα;

«Το 2000 σύμφωνα με μελέτη του ΟΟΣΑ, έγινε πρώτη φορά λόγος για μετανάστευση αναπλήρωσης. Ότι η είσοδος των μεταναστών θα ήταν μια λύση στο συνταξιοδοτικό και ασφαλιστικό πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι χώρες της δυτικής Ευρώπης, καθώς οι μετανάστες είναι μεσαίας ή μικρής ηλικίας και έτσι συμβάλουν με τις εισφορές τους στη βελτίωση των ασφαλιστικών εσόδων».

Έχει βελτιωθεί το πλαίσιο εργασίας των μεταναστών;

«Θεωρώ ότι έχει βελτιωθεί το πλαίσιο. Όταν «μπαίνουν» οι μετανάστες σε μία οικονομία είναι ανειδίκευτοι, αλλά με την πάροδο των ετών βελτιώνουν αυτό το επίπεδο και καταλαμβάνουν υψηλότερες θέσεις. Πλέον έχουν καταγραφεί ως εργαζόμενοι, έχουν ασφαλιστικά δικαιώματα και καλύτερους μισθούς και βελτιώνεται και το επίπεδο της εξειδίκευσής τους».

Μπορούμε να παρατηρήσουμε ομοιότητες μεταξύ των Ελλήνων μεταναστών -των προηγούμενων δεκαετιών- και των οικονομικών μεταναστών που έρχονται στην Ελλάδα;

«Οι αιτίες -και στους Έλληνες που πήγαιναν τα προηγούμενα χρόνια αλλά και σ’ αυτούς που έρχονται τώρα στη χώρα μας- είναι ίδιες. Πηγαίνουν δηλαδή σε οικονομίες που είναι αναπτυσσόμενες ή αναπτυγμένες και οι οποίες έχουν ανάγκη από νέο εργατικό δυναμικό. Είναι το δίδυμο «push-pull», δηλαδή ωθούνται από τη χώρα προέλευσης ή έλκονται από τη χώρα υποδοχής; Τελικά, αν η οικονομία υποδοχής δεν είναι αναπτυσσόμενη τότε δεν υπάρχουν οι δυνατότητες να εισέλθει ο μετανάστης και άρα δεν πηγαίνει. Οι Έλληνες πήγαιναν γιατί υπήρχαν ευκαιρίες εργασίας με υψηλότερους μισθούς και το ίδιο ισχύει για τους μετανάστες που έρχονται στη χώρα μας».

Μπορούμε να σκιαγραφήσουμε το προφίλ του οικονομικού μετανάστη που βρίσκεται αυτό τον καιρό στη χώρα μας;

«Κατά το 55% είναι άνδρες και οι γυναίκες είναι 45%, λιγότερες από ότι στον υπόλοιπο πληθυσμό της χώρας που είναι το 50% περίπου, ενώ το 48% των μεταναστών είναι έγγαμοι. Όσον αφορά στο μορφωτικό τους επίπεδο, το 9,2% είναι αναλφάβητοι, ένα 46% έχει δευτεροβάθμια εκπαίδευση και υπάρχει και ένα 18% που είναι πτυχιούχοι.

Ένα ενδιαφέρον στοιχείο είναι το κίνητρο για το οποίο έρχονται όπου βλέπουμε ότι το 55% των Αλβανών μεταναστών έχει ως κίνητρο την εύρεση εργασίας, ενώ οι πολίτες που έρχονται από χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης δηλώνουν κατά 40% άλλους λόγους, με βασικότερο τις σπουδές στη χώρα μας».